A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/14/

Банкны салбарт зориулсан хуулийн төслүүдийн цаана юу байна вэ?

Улсын Их Хурлын Төсвийн байнгын хорооны өнөөдрийн (2017.12.20) хуралдаан 10 цаг 01 минутад гишүүдийн 52.6 хувийн ирцтэйгээр эхэлж, таван асуудал хэлэлцэн шийдвэрлэжээ.

 0 сэтгэгдэл

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/14/

Улсын Их Хурлын Төсвийн байнгын хорооны өнөөдрийн (2017.12.20) хуралдаан 10 цаг 01 минутад гишүүдийн 52.6 хувийн ирцтэйгээр эхэлж, таван асуудал хэлэлцэн шийдвэрлэжээ.

Хуралдааны эхэнд Засгийн газраас энэ дугаар сарын 13-ны өдөр өргөн мэдүүлсэн, “Баруун бүсийн эрчим хүчний систем” ТӨХК-ийн ОХУ, БНХАУ-аас худалдан авч буй эрчим хүчийг гаалийн албан татвараас чөлөөлөх тухай хуулийн төслийн үзэл баримтлалыг хэлэлцэх эсэхийг хэлэлцсэн байна.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Валютын ханшийг тогтворжуулахын тулд бодлогын хүүг нэг нэгж хувиар өсгөлөө

 0 сэтгэгдэл


Хоёр сарын өмнө Төв банкны Мөнгөний бодлогын хорооноос бодлогын хүүг 10 хувь болгон бууруулж байсан. Гэвч арванхоёрдугаар сард зарлагдсан ээлжит хурлаа наашлуулж, өнөөдөр яаравчлан гаргасан шийдвэр нь бодлогын хүүг эргээд нэг нэгж хувиар өсгөсөн байна. Ингэж бодлогын хүүг нэг хувиар нэмэхэд аж ахуйн нэгжид олгодог зээлийн хүү 0,3 хувиар өсдөг.

Өнөөдөр ам.долларын ханш 2612 төгрөгт хүрч чангарсан нь мөнгөний хатуу бодлого баримтлахаас өөр аргагүйд хүргэжээ.

Хэрэглээний үнийн индексээр хэмжигдсэн жилийн инфляц 2018 оны аравдугаар сарын байдлаар улсын хэмжээнд 6,3 хувь, Улаанбаатар хотод 6,8 хувьтай байна. Хэдийгээр эдийн засаг 6,7 хувиар өссөн боловч гадаад орчинд тодорхой бус байдал байна. АНУ-ын Холбооны нөөцийн банк мөнгөний бодлогын суурь хүүгээ нэмэгдүүлсэн, БНХАУ нүүрсний зах зээлээ хязгаарласан зэрэг нь төлбөрийн тэнцэлд сөргөөр нөлөөлж, төгрөгийн ханшид дарамт учруулж байгаа зэрэг гадаад нөхцлийг дурджээ.

Ингээд Монголбанк нэг талаас эдийн засгийн идэвхжлийг дунд хугацаанд зохистой түвшинд хадгалах, нөгөө талаас гадаад зах зээлийн тодорхой бус байдлыг харгалзан үзэж Мөнгөний бодлогын хорооны ээлжит бус хурлаар бодлогын хүүг нэмэгдүүлэх шийдвэр гаргалаа.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Төсвийн орлого өсч, гадаад худалдааны ашиг буурав

​Төсвийн алдагдал буурч, мөнгө, санхүүгийн орчин эрүүлжиж байна​

 0 сэтгэгдэл


Үндэсний статистикийн хороо нийгэм, эдийн засгийн ээлжит тайлангаа лхагва гарагт танилцууллаа. Сар тутам олон нийтэд хүрдэг энэ удаагийн үзүүлэлтээс инфляц болон хөдөлмөрийн зах зээл, гадаад худалдаа, мөнгөний нийлүүлэлтэд гарсан өөрчлөлтийг онцолж байна. Макро эдийн засгийн ерөнхий байдлыг илчлэх эдгээр статистик үзүүлэлтээс энэ оны эхний хагас жилээ дүгнэж, цаашдын төлөв байдлыг зураглаж болох юм. Өргөн хэрэглээний бараа, бүтээгдэхүүний үнэ өнгөрсөн сард багагүй өөрчлөгдөж, энэ нь инфляцын түвшнийг тодотгоход хүргэлээ. Хэрэглээний бараа, үйлчилгээний үнэ энэ оны зургадугаар сард улсын хэмжээнд өмнөх сараас 0.5 хувиар өсөж, 7.2 хувь болсон байна. Инфляц хөдөлгөөнд орж эхэлсэн нь үнийн өсөлт хэр хурдацтай байгааг уг тайлангаас анзаарсан байх.

ИНФЛЯЦ ТӨВ БАНКНЫ ЗОРИЛТОТ ТҮВШИН РҮҮ ОЙРТОЖ БАЙНА

Инфляцын түвшин ийнхүү 7.2 хувьтай тэнцэж, төв банкны зорилтот түвшин болох найман хувь руу тэмүүлэх болов. Үүнд хүнсний бараа, бүтээгдэхүүний үнэ өссөн нь голлон нөлөөлжээ. Инфляц одоогоор хэвийн түвшинд буй. Хэрэв инфляц өндөр байх нь таны орлого, таны мөнгө төдий чинээ үнэгүйдэж байна гэсэн үг. Тэгвэл уг эрсдэл биднээс хол байна. Монголбанкны зүгээс бодлогын хүүгээр дамжуулан инфляцад нөлөөлж ирсэн. Төв банкны мөнгөний бодлогын хүү 10 хувь байгаа. Үүнийг сарын өмнө хуралдсан Мөнгөний бодлогын хороо дээрх түвшинд хэвээр хадгалсан юм. Инфляц хатуу түлш, суудлын автомашин, хүнсний ногоо, согтууруулах ундаа, тамхи, шатахууны үнэ, цаг агаар, татварын өөрчлөлтийн нөлөөгөөр нэмэгдэж ирсэн. Харин ханшаас хамаарал өндөртэй импортын барааны үнийн инфляцад үзүүлэх нөлөө агшиж байна. “Инфляцын төлөв байдал”-ын тайланд эдийн засгийн сэргэлттэй холбоотой эрэлтийн шинжтэй инфляц алгуур нэмэгдэхээр байгааг дурдсан нь бий. Эдийн засгийн “Халууны шил” гэж үздэг инфляц харьцангуй тогтвортой байгаа нь өрхийн төсөвт ирэх дарамтыг зөөллөж байгаа нь энэ юм.

ОРОН НУТАГТ 9.8 МЯНГАН ИРГЭН АЖИЛД ЗУУЧЛУУЛАН ОРЖЭЭ

Өрхийн төсөв хөдөлмөрийн зах зээл хоорондоо мөнхийн хамааралтай. Эдийн засгийн үндсэн үзүүлэлт хэр байгааг тольдон харцгаая. Хөдөлмөр эрхлэлтийн байгууллагад ажил хайж бүртгүүлсэн иргэд өнгөрсөн сарын эцэст 37.5 мянга болжээ. Үүний 68.8 хувь нь бүртгэлтэй ажилгүй иргэд бол үлдсэн 11.7 мянга нь ажилтай боловч өөр ажил хайж байгаа аж. Нийт бүртгэлтэй ажилгүй иргэд өмнөх оны мөн үеэс 11.1 хувиар буурчээ. Харин тавдугаар сартай харьцуулахад 7.5 хувиар өссөн байна. Бүртгэлтэй ажилгүй иргэдийн 9.4 мянга нь Улаанбаатарт бол үлдсэн орон нутгийнх. Аймаг, нийслэлийн хөдөлмөр эрхлэлтийн байгууллагад энэ оны эхний хагас жилд ажилгүй 43.5 мянган иргэн шинээр бүртгүүлж, бүртгэлтэй байсан 9.8 мянган иргэн ажилд зуучлагдан оржээ. Хөдөө аж ахуйн салбарын өсөлт саарсантай холбоотойгоор тус салбарт ажил эрхлэлт буурсан ч хөдөлмөрийн бүтээмж өндөр салбаруудад ажиллагсдын тоо өссөн байна. Хэдий тийм боловч улсын хэмжээнд ажилгүйдлийн түвшин өндөр хэвээр. ҮСХ-ны шинэ тайланд энэ удаа хөдөлмөрийн гэрээгээр ажиллаж буй гадаад иргэдийн тоо мэдээллийг танилцуулсан юм. Улсын хэмжээнд нийт 92 орны 9.6 мянган иргэн хөдөлмөрийн гэрээгээр ажиллаж байна. Хөдөлмөр эрхэлж байгаа гадаад иргэдийн 93.1 хувь нь эрэгтэй аж. Нийт ажилчдын 69.6 хувь нь өмнөд хөршийн иргэд бол үлдсэн хувийг австрали, БНСУ, ОХУ, АНУ, БНСВУ, Филиппин, Канад зэрэг орны иргэд бүрдүүлж буй. Энэ оны эхний хагас жилд хөдөлмөр эрхэлж буй гадаад иргэдийн дийлэнх нь уул уурхай, олборлолт, барилга, бөөний болон жижиглэн худалдаа, машины засвар үйлчилгээний салбарт ажиллаж байна.

ЧАНАРГҮЙ ЗЭЭЛИЙН ҮЛДЭГДЭЛ ЯЛИМГҮЙ ХУМИГДАЖ ЭХЭЛЛЭЭ

Эдийн засгийн “Цусны эргэлт” гэж хэлж болох мөнгөний нийлүүлэлт зургадугаар сарын эцэст 17.3 их наяд төгрөг болж, өмнөх сараас 304 тэрбум төгрөгөөр өссөн байна. Гүйлгээнд гаргасан бэлэн мөнгө тайлант хугацаанд 931.1 тэрбум төгрөг болж, өмнөх сараас 0.5 хувиар буурсан дүнтэй гарлаа. Аж ахуйн нэгж байгууллага, иргэдэд олгосон нийт зээлийн өрийн үлдэгдэл дээрх хугацаанд 15.4 их наяд төгрөг болж, өмнөх сараас 2.9 хувиар өссөн байна. Тэгвэл банкны системийн хэмжээгээр хугацаа хэтэрсэн болон чанаргүй зээлийн үзүүлэлт буурах чиг хандлага ажиглагдлаа. Тухайлбал, хугацаа хэтэрсэн зээлийн өрийн үлдэгдэл нийт зээлийн өрийн үлдэгдлийн 5.4 хувийг эзэлсэн байна. Энэ нь 829.5 тэрбум төгрөг бөгөөд тавдугаар сараас 0.9 нэгжээр буурчээ. Чанаргүй зээл нийт зээлийн өрийн үлдэгдлийн 8.5 хувийг эзэлж, жилийн өмнөх мөн үеэс 0.3 нэгжээр буурсан үзүүлэлттэй гарлаа. Тоймлон хэлбэл, мөнгөний нийлүүлэлт нэмэгдэж, зээл олголт алгуур өсөж байгаа ч чанаргүй болон хугацаа хэтэрсэн зээл өндөр хэвээр байна. Гэхдээ зээлийн үлдэгдэл ялимгүй хумигдаж байгаа нь эдийн засгийн өсөлтөд эерэг нөлөө үзүүлэх бодит хөшүүрэг билээ.

ТӨЛБӨРИЙН ТЭНЦЛИЙН АЛДАГДАЛ ГҮНЗГИЙРЧ МЭДЭХЭЭР БАЙНА

Монгол улс энэ оны эхний хагас жилд 140 улстай худалдаа хийж, гадаад худалдааны нийт бараа эргэлт 6.3 тэрбум ам.долларт хүрлээ. Үүнийг задалж үзвэл, экспорт 3.6, импорт 2.7 тэрбум ам.долларыг эзэлж байгаа юм. Нийт бараа эргэлтийн хэмжээ өмнөх оны мөн үеэс 1.3 тэрбум ам.доллараар, импортын хэмжээ 43.4 хувиар өсчээ. Гадаад худалдааны тэнцэл 2017 оны эхний хагас жилд 1.2 тэрбум ам.долларын ашигтай гарч байсан. Тэгвэл энэ оны эхний хагас жилд өмнөх оны мөн үеэс 30.4 хувиар буурч, 822.2 сая ам.долларт хүрлээ. Импорт ийнхүү огцом нэмэгдэж байгаа нь төлбөрийн тэнцлийн алдагдал гүнзгийрэхэд хүргэж мэдэхээр байна. Эдийн засаг аажмаар сэргэж эхэлж байгаа нь эргээд импортыг өдөөж, гадаад худалдааны алдагдал үүсэх, улмаар валютын гарах урсгал нэмэгдэх үндсэн нөхцөл болж мэдэх нь.

АШИГТАЙ ГАРЛАА

Манай улсын төсвийн орлогын гол цөм экспортын нэрийн бүтээгдэхүүн болох эрдэс түүхий эдийн ханш тогтвортой байгаа. Энэ нь төсвийн тэнцэл сайжрах, улмаар төсвийн орлого төлөвлөгөөнөөс давах таатай боломж бүрдүүлж байна. Улсын нэгдсэн төсвийн тэнцвэржүүлсэн орлого, тусламжийн нийт хэмжээ энэ оны эхний хагас жилд 4.1 их наяд төгрөг болсныг үндэсний статистикийн хороо онцоллоо. Эргэн сануулахад, нэгдсэн төсвийн тэнцвэржүүлсэн нийт тэнцэл 2017 оны эхний хагаст 675.5 тэрбум төгрөгийн алдагдалтай гарч байсан. Харин энэ оны эхний хагас жилд 12.9 тэрбум төгрөгийн ашигтай гарав. Төсвийн орлогын 80.4 хувийг татварын орлого бүрдүүлж байна. Дүгнэж хэлэхэд, төсвийн орлого, зарлага, гадаад өрийн хэмжээнд эерэг өөрчлөлтүүд ажиглагдах болсон. Орлого бүрдүүлэлтэд, зарим төрлийн импортын бараа, бүтээгдэхүүнд ногдуулах гаалийн болон онцгой албан татварын хэмжээ нэмэгдсэн нь нөлөөлж байна. Нэгдсэн төсвийн алдагдлын ДНБ-д эзлэх хувь өнгөрсөн оноос буурч, төсвийн бодлого үргэлжлэн чангарах төлөвтэй байгааг дуулгая.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Монголын Бизнес Эрхлэгч Эмэгтэйчүүд нэгдүгээр сарын 1-нээс нэмэгдэх татваруудыг эсэргүүцэж байгаагаа мэдэгдлээ

2018 оны нэгдүгээр сарын 1-ээс хэрэгжих хүн амын орлогын албан татвар, Нийгмийн Даатгалын шимтгэлийн хувь хэмжээ нэмсэн заалтуудыг эсэргүүцэж байна.

 0 сэтгэгдэл

УИХ Энхболд

Монголын бизнес эрхлэгч эмэгтэйчүүдийн холбооны тэргүүн О.Заяа "Монголын бизнес эрхлэгч эмэгтэйчүүд, дэмжигчид бид 2017 оны дөрөвдүгээр сарын 4-нд татварын тухай хуулинд нэмэлт өөрчлөлтөөр орсон 2018 оны нэгдүгээр сарын 1-ээс хэрэгжих хүн амын орлогын албан татвар, Нийгмийн Даатгалын шимтгэлийн хувь хэмжээ нэмсэн заалтуудыг эсэргүүцэж байна.

Энэ хууль хэрэгжсэнээр:

  1. Ард түмний аж амьдрал хүнд, орлогын эх үүсвэргүй ажлын байр цөөхөн, дийлэнх олны авдаг цалин бага байгаа одоо үед цаашид өсөн дэвжих амьдрал ахуйгаа сайжруулах боломж хаагдах болно.
  2. Хувь хүний орлогын албан татвар 10-25 хувь болж байгаа нь өнөөгийн зах зээлд өдрөөс өдөрт үнэ нь нэмэгдэж буй өргөн хэрэглээний бараа, бүтээгдэхүүнээ авч чадахгүйд хүрнэ.
  3. Цаашид аж ахуйн нэгжүүд ажлын байраа өргөжүүлэх, ажилчдынхаа цалинг нэмэгдүүлэх боломж хумигдах болно.
  4. Өнөөгийн нөхцөлд аж ахуйн нэгжүүд татварын болон нийгмийн даатгалын өртэй үлгэн салган хөл дээрээ тогтож байхад нийгмийн даатгалын хувь хэмжээ ихсэж ажил олгогч 13.5 хувь, ажилчин 12.5 хувь, бүгд 26 хувийн нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөх болсон нь аж ахуйн нэгжүүдийн 60-аад хувь нь хаалгаа барих нөхцөл бүрдэж байна.