A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/1946/

Боксгүй олимп давсгүй хоол мэт болно

AIBA бусад спорт холбоодыг бодвол хаалттай, санхүү нь ил тод бус

Боксгүй олимп давсгүй хоол мэт болно
 0 сэтгэгдэл

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/1946/


Боксын спорт олимпын хөтөлбөрөөс хасагдаж магадгүй гэсэн дуулиан өдгөө дэлхий нийтийн анхаарлыг хамгийн их татаж байна. AIBA буюу олон улсын сонирхогчийн боксын холбооны ерөнхийлөгчөөр Узбекистаны иргэн Гафур Рахимов сонгогдсоноос энэ бүхэн эхтэй. Олон улсын олимпын хороо түүнийг гэмт бүлэглэлийнхэнтэй холбоотой үл бүтэх нөхөр хэмээн үзэж, хэрэв ерөнхийлөгчөөрөө сонговол боксыг олимпоос хасах хүртэл арга хэмжээ авч магадгүй хэмээн их хурлынх нь өмнө сануулсан. Гэвч AIBA энэ анхааруулгыг үл тоон түүнийг ерөнхийлөгч болгосноор гал дээр тос нэмж орхисон юм. Үр дүнд нь AIBA Швейцар дахь банкны дансаа хаалгасан бол “Токио 2020” олимптой холбоотой бүх бэлтгэл ажлыг нь ОУОХ-ноос түр хугацаанд зогсоосон. Улмаар ОУОХ-ноос тусгай комисс гаргаж, AIBA-гийн үйл ажиллагааг шалгахаар болсон билээ. Шалгалтын үр дүн ямар гарахаас, AIBA хэр хурдан шинэчлэл өрнүүлж чадахаас боксын спортын ирээдүй хамаарах юм. Ерөнхийдөө ирэх зургадугаар сард болох ОУОХ-ны чуулганаас өмнө асуудал эцэслэн шийдэгдэх аж.

АСУУДАЛ ИНГЭЖ ЭХЭЛСЭН

Ер нь AIBA бусад спорт холбоодыг бодвол хаалттай, үйл ажиллагаа болон санхүүгийн асуудал нь ил тод бус, шүүлтийн луйвар их гээд харлуулах муу зүйл олон. Тус холбоог олон жил удирдсан Пакистаны иргэн Анвар Чаудригаас энэ бүхэн эхтэй гэж үзээд түүнийг 2005 онд суудлаас нь авч хаясан юм. Оронд нь тайванийн иргэн Ү Чин Коу томилогдсон. Ноён Ү-г ерөнхийлөгч болоход хамгийн их зүтгэл гаргаж ажилласан Гафур Рахимов тэргүүн дэд ерөнхийлөгчөөр сонгогдсон нь зүйн хэрэг. Тайвань эр сэнтийд заларсан даруйдаа зоримог шинэчлэл өрнүүлж, олны дэмжлэгийг дорхноо хүлээв. Ялангуяа, оновчтой цохилт орсон даруйд оноо нэмж, тэр нь үзэгчдэд ил харагддаг шүүлтийн системийг нэвтрүүлсэн нь боксын спортод хийсэн том дэвшил байлаа. Оноог ингэж ил цагаанаар тоолдог болсноор байнга хэл ам дагуулаад байдаг шүүлтийн луйвар цэгцэрч ирэв.

Гэвч сайн сайхан үе удаан үргэлжилсэнгүй. AIBA удалгүй шүүлтийн системээ дахин өөрчилж, мэргэжлийн бокстой адил буюу үе бүрт ялагчийг тодруулдаг болов. Ингэснээр шүүлт дагасан гомдол дахиад л гарах болов. Мөн ноён Ү холбооны мөнгийг хувьдаа завшиж байна гэх хардлага эрчээ авсан. Энэ үед Рахимов холбооныхоо ерөнхийлөгчтэй таарамжгүй болж, хоорондоо үзэлцэж эхэлсэн. Ингээд түүнийг авч хаях кампанит ажил эрчээ авч, улмаар 2018 оны сүүлээр болсон чуулганаар тайвань эр ажлаа өгч, оронд нь узбек эр рахимов сонгогдлоо. Харин үүнийг нь оуох таалсангүй.

• Хэрэв AIBA асуудлаа шийдэж чадахгүй бол мэргэжлийн боксын аль нэг холбоонд олимпын зохион байгуулалтад оролцох эрх өгч магадгүй. 

• Г.Рахимовыг гаргаж ирсэн хүмүүс нь оросууд. Товчхондоо бол Путин. 

• Г.Рахимов асар их хөрөнгөтэй хүн. Анх баяжсан түүх нь хар тамхины хууль бус наймаатай холбогддог гэх хардлага бий.

Рахимов бол асар их хөрөнгөтэй хүн. Дубайд долоон одтой зочид буудал эзэмшдэг, Арабын хэдэн оронд ээлжлэн амьдардаг гэх. Анх баяжсан түүх нь хар тамхины хууль бус наймаатай холбогддог гэх хардлага байдаг юм. Иймэрхүү бараан түүхтэй болохоор ОУОХ хүлээн зөвшөөрөхийг хүссэнгүй.

Нөгөө талаар рахимовыг гаргаж ирсэн хүмүүс нь оросууд. Товчхондоо бол Путин. Оросууд уг нь боксын спортод дэлхийд дээгүүр өрсөлддөгч хүчирхэг гүрэн боловч сүүлийн үед амжилт нь буурсаар байгаа. Хамгийн сүүлийн ДАШТ-ээс эрчүүд нь нэг мөнгө, нэг хүрэл медалиар гол зогоосон бол эмэгтэйчүүд нь ганц хүрэл медальтай буцсан. Ийнхүү байдал эвгүйтээд эхэлмэгч оросууд хөдөлж эхлэв. Эхлээд AIBA-гийн гүйцэтгэх хорооны хурлыг Москвад зохион байгуулж, ноён Ү-г унаган, Рахимовыг оронд нь томилох тохироо хийсэн. Улмаар өнгөрсөн арваннэгдүгээр сард зорьсондоо хүрч, түүнийг ерөнхийлөгчийн суудалд нь албан ёсоор жинхэлсэн юм. Их хуралд саналын эрхтэй 137 төлөөлөгч оролцсоноос Рахимов 86, түүний өрсөлдөгч Казахстаны С.Конакбаев 51 санал авчээ.

ОУОХ угаас оросуудтай таарамж муутай байгаа. Пёнчаны өвлийн олимпод Оросын тамирчид өөрийн орны далбаан дор орох боломжоо алдсан бол риогийн олимпод хөнгөн атлетикийн тамирчид нь допингийн шалгалтын улмаас хуйгаараа эрхээ хасуулсан гээд тэдний зөрчил нүдэн дээр өрнөж буй. Гэтэл одоо AIBA оросуудын гарт орсон нь ОУОХ-нд таалагдаагүй нь мэдээж.

ЦААШИД ЯАХ БОЛ

“Ганц хүнээс болж энэ олон тамирчны эрх ашиг хохирч болохгүй” хэмээн ОУОХ-ны ерөнхийлөгч Томас Бах хэлж, үүнтэй нь хүн бүр санал нийлж буй. Тэгэхээр боксыг юу юугүй хасчихгүй, аль болох тохиролцоонд хүрэхийг хичээх байх. Үүнийг Рахимов сайн ойлгож, ОУОХ-той учраа олох гэж их хичээж байна. ОУОХ-ны гишүүдтэй нэг бүрчлэн уулзахаас гадна тэдний шаардлагад нийцүүлэн зарим дүрэм журмаа өөрчилж эхлээд буй. Эхлээд жингийн өөрчлөлтийг олон улсын жишигт нийцүүлж, эрэгтэй найм, эмэгтэй таван жинтэй (өмнө нь эрэгтэй 10, эмэгтэй 3 байсан) болгов. Эмэгтэй тамирчдад боломж олгосон нь жендерийн асуудлыг цэгцлэх оролдлого гэж болно. Мөн тулаан шударга бус болсон гэж үзвэл тухайн улс эсэргүүцэл гаргах эрхийг дахин сэргээхээр төлөвлөж байгаа аж.

“Намайг ажлаа авах үед AIBA маш их өртэй болсон байсан. Энэ их өрний талыг нь өөрийн хөрөнгөөр, талыг нь ивээн тэтгэгчийн тусламжаар дарсан. Одоо манай холбооны санхүүгийн байдал ил тод, цэвэр байх болно” хэмээн ноён Рахимов хэвлэлд өгсөн ярилцлагадаа онцолсон байлаа.

AIBA-ГИЙН ЭРХИЙГ WBA-Д ШИЛЖҮҮЛЖ МАГАДГҮЙ 

ОУОХ-ны босс Томас Бахын өөр нэгэн үг асуудлыг шийдэх хувилбар болж магадгүй. Тэрбээр “Заавал AIBA-д олимпын наадам зохион байгуулах эрх өгөх албагүй. Боксын спортод өөр олон холбоо бий” хэмээн нэгэн ярилцлагадаа өгүүлэв. Хэрэв AIBA асуудлаа шийдэж чадахгүй бол мэргэжлийн боксын аль нэг холбоонд олимпын зохион байгуулалтад оролцох эрх өгч магадгүй гэдгийг түүний хэлснээс түвэггүй ойлгож болно.

Сүүлийн үед WBA (World Boxing Association) холбоо ОУОХ-той найзархах болсон. Тиймээс байдал эвгүйтвэл олимпын наадмын боксын тэмцээн зохион байгуулах эрхийг WBA гэх мэт мэргэжлийн боксын аль нэг холбоонд өгч магадгүй хэмээн таамаглах болжээ. “Бокс олимпын хөтөлбөрөөс хасагдана гэж байхгүй ээ. Анхны олимпоос эхлээд хөтөлбөрт нь багтсан том төрөл шүү дээ. Хэрэв иймдээ хүрвэл асар их эсэргүүцэлтэй тулгарах болно. Гэхдээ AIBA тавьсан шаардлагуудыг нь биелүүлэхгүй бол тэмцээн зохион байгуулах эрхийг нь WBA холбоонд шилжүүлж магадгүй гэсэн асуудал яригдаж байна. Нэг ёсондоо AIBA-г айлгаж, шахалт үзүүлж байна гэсэн үг. Энэ нь яаж ч бодсон монголчуудад ашиггүй. Мэргэжлийн бокс сонирхогчийн боксоо бодвол илүү их луйвар ордог. Хэн ялахыг нь урьдчилаад шийдчих тохиолдол олон” хэмээн бокст ойр нэгэн эх сурвалж өгүүлсэн юм.

Бокс тойрсон асуудлыг ерөнхийд нь тоймловол нэг иймэрхүү. Монголчууд боксын спортоор олимпын наадмаас нэг алт, хоёр мөнгө, хоёр хүрэл медаль хүртэж байсан. Тэр ч утгаараа бокс олимпод үлдэх, эсэх нь бидэнд дэндүү их хамаатай асуудал. Тиймээс хоёр том байгууллагын хоорондын үл ойлголцол хэрхэн шийдэгдэхийг хүлээх л үлдэж байна.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Яннисын баг #24, Леброны баг #2 дугаартай өмсгөлөөр гангарна

 0 сэтгэгдэл

NBA-­ийн 2020 оны “Бүх оддын тоглолт” эхлэхэд ердөө хоёр хоног үлджээ. 69 дэх удаагийн NBA­-ийн “Бүх оддын тоглолт” энэ сарын 16-­ны бямба гарагт Чикаго хотын “Юнайтэд центр”-­т зохион байгуулагдана. Бүх оддын тоглолтод оролцож буй Лэброн Жэймсийн баг #2 дугаартай, харин Яннис Антетокоумпогийн баг #24 дугаартай өмсгөл өмсөхөөр болжээ. Энэ нь онгоцны ослоор нас барсан алдарт Коби Брайант болон түүний охин Жианна нарыг хүндэтгэж буйн илрэл аж. Ер нь 69 дэх удаагийн “Бүх оддын тоглолт”-ын үеэр Коби болон түүний охины гэгээн дурсгалд зориулсан олон арга хэмжээ зохион байгуулахаар төлөвлөж байгаа аж. Бямба гарагт залуу оддын тэмцээн болох бол ням гарагт ур чадвар, слэм данк, холын зайн шидэлтийн тэмцээнтэй. Харин даваа гарагт “Бүх оддын тоглолт” болно. Эхний өдөр болох залуу оддын тэмцээнд “Майами Хит”-­ийн Херро бэртлийн улмаас оролцохгүй нь тодорхой болжээ. Түүний оронд “Кливлэнд Кавальерс”­-ын Сикстон залуу оддын тоглолтод оролцоно. Үүнээс гадна “Детройт Пистонс”-­ын Деррик Рөүз ур чадварын тэмцээнд оролцох боломжгүй болжээ. Харин түүний оронд “Оклахома Сити Тандер”­-ын Шай Гилжис Алек сандрыг сонгосон байна.

Шинэ дүрмээр тоглоно

Багийн ахлагч болох Леброн Жэймс, Яннис Антэтокунмпогийн сонгогдсоноор хоёр баг болж хуваагдана. Тоглолтын эхний гурван үе энгийн дүрмээр тоглож, дөрөвдүгээр үед багуудын оноо 0:0-­ээс эхлэх юм. Энэ үе эхлэхэд тоглолтын цагийг зогсоож, Хожлын оноог тодорхойлно. Хожлын оноог тодорхойлохдоо гурван үеийн дараах байдлаар тэргүүлж буй багийн авсан оноон дээр Коби Брайантын дугаар болох 24-ийг нэмж тооцох аж. Тогтоосон оноо тодорхой болсноор багууд цагийн хязгааргүй дөрөвдүгээр үеийг тоглон түрүүлж тогтоосон оноонд хүрсэн баг 2020 оны “Бүх оддын тоглолт”-ын ялагч болох юм. Жишээ нь, хоёр багийн эхний гурван үеийн нийт оноо 100:95 байлаа гэж үзвэл түрүүлж 124 оноо авсан баг нь ялагч болох учиртай. Эхний гурван үед 100 оноо авсан баг нь 24 оноо, 95 оноо авсан баг нь 29 оноо авч байж ялагч болох юм. Эхний гурван үе тус бүрт оноогоор тэргүүлж дуусгасан баг 100 мянга, нийт 300.000 мянган ам.долларыг сонгогдсон байгууллагад хандивлах эрхтэй болно. Харин дөрөвдүгээр үеийн буюу “Бүх оддын тоглолт”-­ын ялагч баг 200 мянган ам.долларыг сонгогдсон байгуулагад хандивлах эрхтэй болох юм.


Ур чадвар, слэм данк, холын зайн шидэлтийн тэмцээнд оролцох тоглогчдыг танилцуулъя.

Ур чадварын тэмцээн

Бам Адебайо (Майами Хит)

Патрик Беверли (ЛА Клипперс)

Спэнсер Динвийде (Брүүклин Нэтс)

Крис Миддлетон (Милуоки Бакс)

Шай Гилжис Александр (Оклахома Сити Тандер)

Домантас Сабонис (Индиана Пэйсерс)

Паскал Сиакам (Торонто Рэпторс)

Жэйсон Тэйтум (Бостон Селтикс)

Холын зайн шидэлтийн тэмцээн

Дэвис Бертанс (Вашингтон Визардс)

Дэвонте Грэхам (Шарлотт Хорнетс)

Жо Харрис (Брүүклин Нэтс)

Бадди Хийлд (Сакраменто Кингз)

Зак Лавин (Чикаго Буллс)

Дамиан Лиллард (Портлэнд Трэйл Блэйзерс)

Данкан Робинсон (Майами Хит)

Трэй Янг (Атланта Хаукс)


Слэм данкийн тэмцээн

Дуайт Ховард (ЛА Лейкерс)

Деррик Жонс ЖР (Майами Хит)

Аарон Гордон (Орландо Мэжик)

Пэт Коннаутон (Милоуки Бакс)


“Лейкерс” болон “Уорриорс” $4 тэрбумын үнэлгээтэй баг боллоо

Forbes сэтгүүлийн гаргасан судалгаагаар NBA­-ийн багуудын үнэлгээ өнгөрсөн жилээс 14 хувиар өсч, дундаж нь 2.12 тэрбум ам.доллар болжээ. NBA-ийн багуудын жагсаалтыг “Нью-Йорк Никс” уламжлал ёсоор тэргүүлжээ. Тэдний үнэлгээ 4.6 тэрбумд хүрсэн бол араас нь “Лос-Анжелес Лэйкерс” 4.4 тэрбум, Голден Стэйт Уорриорс 4.3 тэрбумын үнэлгээгээр удаалав. Тэгвэл “Чикаго Буллз” 3.2, “Бостон Селтикс” баг 3.1 тэрбумаар айрагдав. Энэ жил багуудын дундаж үнэлгээ анх удаа хоёр тэрбум ам.доллар давсан. 2011 оны байдлаар лигт тэрбум давсан үнэлгээтэй баг огт байгаагүй юм. Багуудын үнэлгээ ийн өсөхөд нөлөөлсөн гол хүчин зүйл нь телевизийн гэрээ. 2016-20­17 оны улирлаас TNT болон ESPN-тэй лигийн удирдлагууд 24 тэрбум “ногоон”-­ы гэрээ байгуулсан. Энэ гэрээнээс орж ирэх мөнгийг 30 багт тэнцүү хуваадаг билээ.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

А.Гантулга: Н.Төгсцогт маань улам хүчтэй болоод эргэж ирэх байх аа

 0 сэтгэгдэл
  • Олон ялалтын хажуугаар ганц нэг ялагдах нь тамирчин хүнд их зүйл өгдөг юм. Одоо алдаанаасаа суралцах нь хамгийн чухал байна
  • Одоо хүүхдүүд маань "Багшаа, бэлтгэл хэзээ орох вэ" гэж байнга асуугаастай. Хорио тавигдах үеийг л хүлээж байна даа. Хүүхдүүд байхгүй болчихоор эл хуль оргиод эвгүй юм
  • Мэдээж энэ олон хүүхэд бүгдээрээ улсын аварга болж, олимп, дэлхийгээс медаль авахгүй. Гэхдээ тэднийг зөв хүн болгож хүмүүжүүлэх юмсан гэж боддог юм

Гавьяат дасгалжуулагч А.Гантулга “Алдар” спорт хороотой амьдралаа холбоод 30 шахам жилийг үджээ. Анх цэргээс халагдаад боксын тамирчнаар ирж байсан бол хожим дасгалжуулагчийн албанд шилжиж, олон шилдэг тамирчныг төрүүлэн гаргасан юм. Түүнийг Н.Төгсцогт гавьяатын багш гэдгээр нь хүмүүс андахгүй. Саяхан болсон Н.Төгсцогтын тулаан болон “Алдар”-ын тамирчдын амжилтын талаар ярилцахаар А.Гантулга дасгалжуулагчийг сониныхоо зочноор урилаа.

-Таны унаган шавь Н.Төгсцогт мэргэжлийн боксын WBC холбооны дэлхийн аваргын төлөөх тулаанд ялагдлаа. Тулааны талаар ямар сэтгэгдэлтэй үлдэв?­

Яах вэ дээ, тоглолт болдгоороо л боллоо. Манай хүн сайн ажилласангүй. Нөгөөх нь аргагүй сайн тамирчин юм. Олон тоглолт хийсэн гэдэг утгаараа туршлага яах аргагүй илүү байна лээ. 20 тоглолт илүү хийнэ гэдэг том зөрүү шүү.

-Тулааны өмнө өөртэй нь холбогдож, зөвлөгөө өгсөн үү?

­Хэлэх юмаа хэлэлгүй яахав. “Миний хүү сандралгүй тайван тоглоорой. Аль болох олон ажиллаарай. Хүний темпэнд орж болохгүй шүү” гэж захисан. Би уг нь хожчих байх гэж бодож байсан ч тоглолт нь сайн гарч өгсөнгүй дээ. Миний бодлоор сэтгэл зүй тал дээр дутуу байх шиг байна лээ. Нөгөөдөх нь арга туршлага, хурд гээд юм зүйлээрээ илүү байсныг хүлээн зөвшөөрөхөөс аргагүй. Хойд талын солгой гарт нь оногдоод байсан. Уг нь тоглолтын өмнө “Бэлтгэл сургуулилт дажгүй, бэртэл гэмтэлгүй сайхан байна” гэж байсан юм.

-Өөрийнх нь дайчин, гялалзсан тоглолт харагдаагүй. Бэлтгэл таараагүйгээс тийм байдалд орох уу?­

Бэлтгэл гэхээсээ илүү тоглолтын арга барил, тактикийн тал дээр алдаа гаргачихав уу гэж бодсон. Уг нь гоё гоё цохилтууд байсан. Энэ дээрээ давтаад явчихмаар л санагдаж байлаа. Дараа дараагийн тоглолтуудад алдаагаа засах байлгүй дээ.

-Зурагтаар үзээд суухад ямар мэдрэмж төрөх юм. Гүйж очоод зөвлөгөө өгчихмөөр санагдаж байв уу?­

Тэгэлгүй яахав (инээв). Хойд гар нь хүрч байгаа үедээ гэдэстэй холбосон цохилт хийчихээч гэж хэлмээр л санагдаж байлаа. Их л догдолсон доо. Бас хажуугаар нь айдас төрнө. Н.Төгсцогт маань ямар ч байсан хоёр удаа 12 раунд тоглочихлоо. Одоо бэлтгэлээ сайн хийж, алдаа дутагдлаа засаж, өөрт байхгүй чадвараа байлгахын төлөө ажиллах хэрэгтэй. Ингэж чадвал дараа дараагийнхаа тэмцээнд амжилт гаргана аа. Хамгийн гол нь шат ахих тусам өрсөлдөгчид чангарна гэдгийг бодолцох ёстой. 

-Телевизийн тайлбарын үеэр Ч.Цэвээнпүрэв гавьяат “Төгсцогт гадаад дасгалжуулагчаа солих хэрэгтэй. Монгол дасгалжуулагчийнхаа удирдлагад тогловол илүү амжилт гаргана” гэж хэлсэн. Та үүнтэй санал нийлэх үү?­

Багш нарыг тэгж буруутгаж болохгүй л дээ. Өөрөөс нь л бүх зүйл шалтгаална. Манай хүн өөрийнхөө тоглолтыг чөлөөтэй гаргаж чадаагүй. Ер нь олон ялалтын хажуугаар ганц нэг ялагдах нь тамирчин хүнд их зүйл өгдөг юм. Н.Төгсцогт дараа дараагийн тэмцээн дээр илүү хүчтэй болоод эргэж ирэх байх аа.

-Н.Төгсцогтыг анх секцэнд ирэхэд та аваагүй гэдэг байх аа? 

Анх 2005 онд эмээтэйгээ хамт манайд ирж байлаа. Тухайн үед секцний бүртгэл дуусчихсан байсан болохоор авахгүй гээд буцаасан юм. Гэтэл эмээ нь гуйсаар байгаад оруулсан. Өөрөө их ухаантай, хурдан сэтгэдэг, юмыг сурахдаа амархан хүүхэд байсан. Боксоор хичээллээд жилийн дараа л өсвөрийн улсын аварга болсон. Дараа нь Сахад болсон Азийн хүүхдийн наадмаас хүрэл медаль авчихаад “Гадаадынхан бид нараас илүү юм байдаггүй л юм байна” гэж байсан. 2009 онд насанд хүрэгчдийн улсын аварга болж, тэр жилдээ Азийн аваргаас хүрэл, дэлхийгээс мөнгөн медаль хүртсэн дээ. Өөрийнх нь гол онцлог гэвэл сийрэг ухаантай, авьяастай. Боксыг их хурдан сурсан шүү дээ. Тэр чанар нь миний хүүг олимп, дэлхийн медальтай болгосон юм.

-2009 онд 17-той хүүхэд дэлхийгээс медаль аваад ирнэ гэж та төсөөлж байв уу?­

Мэдээж багш хүн шавийгаа медаль аваад ирээсэй гэж л хүснэ. Азийн аваргад ороход нь би хамт явсан юм. Тэр үед “Миний шавь том тэмцээнээс медаль авчих боломжтой юм байна даа” гэж бодсон. Үүнийгээ ч дэлхийн аварга дээр харуулсан.

-Н.Төгсцогт 2015 оноос мэргэжлийн бокст шилжсэн. Та тухайн үед мэргэжилд орох шийдвэрийг нь хэрхэн хүлээж авсан бэ?­

Би уг нь шавийгаа Риогийн олимпоос аваагүй алтан медалиа авчихаасай гэж бодож байсан. Хэрэв орсон бол түрүүлэх бүрэн боломжтой шүү дээ. Өөрөө шийдээд л мэргэжил рүү орсон. Гэхдээ буруудсан юм байхгүй ээ.

-Дараагийн Төгсцогтууд тан дээр бэлтгэгдэж байна уу?­

Зөндөө зөндөө. Хүүхдүүд бужигнаж л байна. Энэ дундаас л олимп, дэлхийн медальтнууд төрнө шүү дээ. Одоо олимпын эрхийн тэмцээнд хэдэн шавь маань явах гээд бэлтгэлээ базааж байна. Х.Энхмандах, Б.Чинзориг, Н.Шинэбаяр, Т.Болортуул нар явна. Х.Энх-Амар маань уг нь 57 кг-д улсын аварга болсон ч оронд нь Э.Цэндбаатарыг явуулах шийдвэрийг холбоо гаргачихлаа. Улсын аваргад түрүүлчихээд эрхийн тэмцээнд явахгүй гэхээр харамсалтай байхгүй юу. Хэрэв Э.Цэндбаатарыг 57-д тоглуулах байсан юм бол улсын аваргаар энэ жинд нь оруулахгүй яасан юм. Миний хувьд гомдолтой л байна. Ядаж хооронд нь сорилт тоглолт ч хийсэнгүй. Өнгөрсөн жил Х.Энх-Амар бас л улсын аварга болсон ч дэлхийн аваргад оруулаагүй шүү дээ. Улсын аварга шалгаруулах тэмцээн гэдэг үнэ цэнгүй болж гүйцлээ. Ингэх байсан юм бол улсын аварга зохиох хэрэг байна уу.

-“Алдар” спорт хорооны баг өсвөр, залуучууд, насанд хүрэгчдийн улсын аваргад тогтмол дээгүүр өрсөлддөг. Үүнээс үүдээд А.Гантулгыг шигшээ багийн дасгалжуулагч болгох ёстой гэж үзэх хүн бий. Та өөрөө ямар бодолтой явдаг вэ?­

Ах нь тийм юм ерөөсөө бодож байгаагүй. Би анх тамирчны замналаа “Алдар”­-аас эхэлсэн хүн. Х.Магван багш дээр бэлтгэл хийдэг байлаа. Багш маань намайг дасгалжуулагч болгох гол үүргийг гүйцэтгэсэн юм. Манайхан одоо нас насанд амжилттай тоглож байна. Хүүхдүүдээ өсвөрөөс нь эхлээд нас насанд бэлддэг болохоор сайн тамирчид ар араасаа гарч ирсээр байдаг. 10, 11­-тэйгээсээ хичээллэсэн хүүхэд 16, 17 хүрэхээрээ насанд хүрэгчидтэй үзэх арвин туршлагатай болсон байдаг юм. Одоо шигшээ багт очих тухай биш, “Алдар”-­ын хэдэн хүүхдээ амжилтад хүргэчих юмсан гэж л бодож явна.

-Таныг “Алдар”-ын дасгалжуулагч болсноос хойш хэчнээн хүүхэд гараар чинь дамжсан бол. Багцаа тоо гаргаж үзсэн үү?

-Мянга гаруй хүүхэд лав байгаа. Би анх 1994 оноос хүүхдүүдтэй ажиллаж эхэлсэн. Багш маань намайг тамирчин байхад дасгалжуулагч болох замыг нээж өгсөн. Би бэлтгэлээ хийхийн хажуугаар секцэнд ирсэн хүүхдүүдтэй ажилладаг байлаа. Ер нь “Алдар” спорт хороо боксын мундаг уламжлалтай. Олимп, дэлхийн медальгүй л болохоос бүх тэмцээнд манай үе үеийн тамирчид амжилт гаргаж байсан. Одоо “Алдар”­-ын ах нар надад “Миний дүү “Алдар”­-ыг сайхан авч явж байна. Олимп, дэлхийн медальтантай болчихлоо шүү дээ” гэж урам өгнө. Би үүнд нь их баярладаг юм.

-Бужигнасан олон хүүхэдтэй ажиллах сайхан биз?

­Хүүхдүүдтэй ажиллана гэдэг хамгийн сайхан байхгүй юу. Хүүхэд гэдэг гэгээлэг, сайхан энергитэй болохоор элдэв юм бодогдохгүй, стресс багатай ажил. Нөгөө хэдтэйгээ хэрэлдэж уралцаад өдрийг өнгөрөөнө. Хамгийн сайхан баяр баясгалан энэ заалан дотроос гарна шүү дээ. Мэдээж энэ олон хүүхэд бүгдээрээ улсын аварга болж, олимп, дэлхийгээс медаль авахгүй. Гэхдээ тэднийг зөв хүн болгож хүмүүжүүлэх юмсан гэж боддог юм. Хамгийн гол нь хооронд нь эвтэй найртай байлгахыг хичээдэг. Сахилга баттай, ёс суртахуунтай, биеэ зөв авч явдаг болгож хүмүүжүүлээд өгвөл эд нар аяндаа өөрсдийгөө аваад явчихна. Ер нь секц дугуйланд явсан хүүхэд хамт олны уур амьсгалыг мэддэг, хамт олонтойгоо байж сурдаг юм. Одоо манайхан нэг нь өвдвөл эргэж очно. Нэгнийх нь төрсөн өдөр болвол тэрүүхэн тэндээ хөөрхөн баярлуулчихна.

-Арваадхан настай хүүхдээ бокст оруулахаар багаасаа толгой руугаа цохиулаад өвчин эмгэгтэй болчих вий гэсэн болгоомжлол эцэг эхчүүдэд бий. Та үүнд ямар тайлбар өгөх вэ?

­Боксоор яваад тархи толгойны өвчтэй болно гэж юу байх вэ дээ. Тэд чинь байнга зодолдоод байхгүй. Багаас нь суурийг нь зөв тавьж, техникийг нь сургаад өгвөл бэртэл гэмтэл аваад байхгүй ээ. Манай эцэг эхчүүд сүүлийн үед үүнийг маш сайн ойлгодог болсон. Одоо хүмүүс сахилгагүй, хөдөлгөөнтэй хүүхдээ боксчин болгох гэж авчирч өгөөд байгаа. Ер нь тиймэрхүү хүүхдүүд сайн тамирчин болох магадлалтай байдаг юм. Н.Төгсцогт л гэхэд их сахилгагүй хүүхэд байсан шүү дээ. Одоо энэ хүүхэд маань дэлхийн хэмжээнд амжилт гаргаж, Монголын нэг бахархал болчихоод байгааг харах сайхан байдаг юм. Залгаад гарч ирэх олон хүүхэд бий. Одоо хүүхдүүд маань “Багшаа, бэлтгэл хэзээ орох вэ” гэж байнга асуугаастай. Хорио тавигдах үеийг л хүлээж байна даа. Хүүхдүүд байхгүй болчихоор эл хуль оргиод эвгүй юм. Өглөө ирээд л бужигнасаар байгаад бүр сурчихаж. Эд нар маань л баяр баясгалан авчирдаг юм байна гэдгийг улам бүр ойлгож сууна. 

-Ярилцсанд баярлалаа.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Н.Төгсцогт: Тоглолтын хэмнэлээ алдсан нь миний буруу

 0 сэтгэгдэл

Мэргэжлийн боксын рингэнд 12 дахь тулаанаа хийж, анхны ялагдлаа хүлээсэн King Tug хочит Н.Төгсцогтоос fighthype.com сайт товч ярилцлага авчээ. Уг ярилцлагыг хүргэе

-Тоглолтоо хэрхэн дүгнэж байна вэ?

-Ялахын төлөө хичээсэн ч санаснаар болсонгүй. Арай тайван тоглох шиг боллоо. Би муу тоглосон. Гэри Рассель шилдэг аварга. Түүнийг хүндэлж байна.

-Хоёр онооны зөрүүгээр ялагдлаа. Шүүгчийн шийдвэрийн талаар ямар бодолтой байна вэ?

-Ер нь Расселыг ялна гэдэгт итгэлтэй байсан. Шүүгчийн шийдвэртэй санал нийлнэ ээ.

-Тоглолтын дундуур сайн тулалдсан. Тэр хэмнэлээ яагаад дуустал нь хадгалж, илүүрхэж чадсангүй вэ?

-Хэмнэлээ алдчихлаа. Рассел сулраад байсан болохоор тайвширсан нь миний алдаа.

-Та 11, Рассел 31 тулалдсан. Рассел аварга цолоо дөрвөн ч удаа хамгаалсан. Туршлага хэр их нөлөөлөв?

-Их нөлөөлсөн. Би 2019 оны нэгдүгээр сард IBO холбооны аварга болсон. Түүнээс хойш 13 сар тулалдаагүй байсан юм. Тулааны мэдрэмжээ алдчихаж. Эдгээр хүчин зүйл энэ тоглолтод их нөлөөлсөн.

-Гэри Расселын тоглолтын талаар юу хэлэх вэ?

-Хурдтай юм. Бусдаар бол надаас илүү юм байгаагүй ээ.

-Тэгэхээр энэ тоглолтод хурд нөлөөлсөн гэсэн үг үү?

-Би өөрөөсөө болж ялагдсан. Хэтэрхий тайван тоглолоо. Цохилт гаргаж, хэмнэлээ мэдэрч чадсангүй.

-Рассел тантай дахиж тулалдахгүй гэвэл яах вэ?

-Зүгээр ээ. Угаасаа тэр надтай тоглохгүй байх.

-Өнөөдөр монголчууд олноороо таныг ирж дэмжсэн?

-Намайг үргэлж дэмждэг монгол түмэндээ баярлалаа.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Туршлага яллаа

 0 сэтгэгдэл
  • Н.Төгсцогт: Намайг ирж дэмжсэн монголчууддаа баярлалаа. Монгол Улс мандтугай

Америкийн Аллен тауны PPL Center-­т мэргэжлийн боксын дэлхийн аваргын бүсийн төлөө хоёр тоглолт боллоо. Хамгийн том тулаан нь олимп, дэлхийн аваргын мөнгөн медальт, гавьяат тамирчин Н.Төгсцогтынх байв. Мэргэжлийн бокст 11 тулалдаж, бүгдэд нь ялсан манай тамирчин ялалтынхаа есийг нь хүнд цохилтоор авч байлаа. Харин түүний өрсөлдөгч нь WBC холбооны бүсийг эзэмшигч АНУ-­ын Гэри Рассель байв. 31 тулаан хийхдээ ердөө нэг ялагдсан тэрбээр 18 ялалтаа хүнд цохилтоор авсан. Ингээд хүсэн хүлээсэн тулаан эхэллээ. Н.Төгсцогт уламжлал ёсоороо улсын арслан Р.Пүрэвдагваар Хар сүлдээ бариулсаар гарч ирсэн. Харин Гэри бүжигчин бүсгүйчүүдийг сонгожээ. Түүний бүжигч бүсгүйчүүд аваргыг сарнайн дэлбээн дээгүүр алхуулсаар рингэнд гаргасан. Тулаан эхнээсээ Гэригийн үл ялиг давамгайлал дор үргэлжилсэн бөгөөд 12 үеийн дараа шүүгчид 115:113­ аар ялалтыг Гэри Рассельд өгчээ. Манай тамирчин нас залуу байна, дараагийн боломж удахгүй ирэх болно. Мэргэжлийн боксын топ, шилдэг тамирчинтай тулалдах ямар байдгийг Н.Төгсцогт ойлгосон нь мэдээж. Энэ тулаанд туршлага илүүрхлээ. “Монголчууддаа баярлалаа” гэж хэлээд танхимыг орхисон Н.Төгсцогтын мэргэжлийн боксын анхны том шалгуур, хичээл нь энэ байлаа. Тэгвэл Гари Расселлыг ялагчаар зарласны дараа “Өрсөлдөгч Н.Төгсцогт маань хэдийгээр олимпын мөнгөн медальтай ч мэргэжлийн бокст цөөн тулаан хийсэн нь өнөөдрийн тэмцээнд нөлөөллөө” гэв. Үүнээс гадна тэрбээр тулааны дараах уулзалтад Н.Төгсцогтод хандан “Бэлтгэлээ үргэлжлүүлэн сайн хий. Чи асуудалгүй аварга болно. Би мэдэж байна. Чамд ирээдүй байгаа” хэмээн хэлсэн байна. Харин Н.Төгс­ цогт тэмцээний турш хүлээж тоглосноо хүлээн зөвшөөрсөн юм.