A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/470/

Гадаад харилцаанд Чойбалсанг залгамжилсан Н.Лхамсүрэн

 0 сэтгэгдэл

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/470/

Х.Чойбалсан тэр үед Ерөнхий сайдын албан тушаалтайгаа хавсран хийж байсан Гадаад явдлын яам болон Батлан хамгаалахын сайдын чухал албуудаа орлогч нартаа яагаад өгөх болов гэдэгт хариулт өгөхийг хичээе. 1950 он гэдэг даян дэлхийд социалист лагерь бүрдчихсэн, олон улсын харилцаа өрнөлттэй, ялангуяа Хятадад хувьсгал ялж, БНХАУ байгуулагдсан үе. Монгол Улс өмнө талдаа айх аюулгүй болж, тэр хэрээрээ манай гадаад харилцаа огцом өргөжих хандлагатай болсон ба БНМАУ-аас СССР-т суугаа элчний яам болон СССР-ээс БНМАУ-д суугаа элчний яамыг Элчин сайдын яам болгосон (1950.04.04) юм. Ийнхүү Элчин сайдын хэмжээнд дипломат харилцаа тогтоон хөгжүүлж, ЭСЯ-ны түвшинд харилцах болсон үед нас ахисан маршал Чойбалсан Гадаад хэргийн сайдын албаа эрч хүчтэй, боловсролтой, тэгэх тусмаа өөрт нь шалгагдаж итгэгдсэн залууд (33 настай) шилжүүлсэн болов уу хэмээн би үзэж байна. Ийнхүү шилжүүлэхээс өмнөх дотоодын түүхэн үйл явдлуудаас бас сурвалжлах хэрэгтэй. 1949 оны нэгдүгээр сарын 7-нд Улсын Бага Хурлын (УБХ) Тэргүүлэгчдээс БНМАУ-ын IX Их хурлыг 1949 оны арванхоёрдугаар сарын 12-нд Улаанбаатарт хуралдуулахаар тогтоол гаргаж байжээ. Улсын IX Их хурал ном журмаараа товлосон хугацаандаа хуралдаж, УБХ-ын 77 гишүүнийг сонгоход ГЯЯ-ны орлогч сайд Нянтайширийн Лхамсүрэн (хотын харьяат) 23 дугаарт бичигдэж, ийнхүү хууль тогтоох байгууллагын (тэр үедээ парламент) гишүүнээр сонгогджээ. УБХ-ыг сонгосны дараа Засгийн газрыг эмхлэн байгуулж, гишүүд сайд нарыг нь томилж, батлав.

УБХ-ын дарга Г.Бумцэндээс БНМАУ-ын Ерөнхий сайд бөгөөд ГЯЯ-ны сайд, Улсын Батлан хамгаалахын сайдаар маршал нөхөр Чойбалсанг баталж, улмаар БНМАУ-ын Засгийн газрын шинэ бүрэлдэхүүнийг байгуулахыг нөхөр Чойбалсанд даалгах санал гаргасанд УБХ-ын гишүүд нижигнэтэл алга ташиж, нэгэн дуугаар хүлээн авлаа гэсэн мэдээ байна. Маршал Х.Чойбалсан энэ гурван албан тушаалыг хослуулан тэр үед ердөө ганцхан сар ажиллажээ. 1950 оны нэгдүгээр сарын 23-нд УБХ-ын Тэргүүлэгчид зарлиг буулгаж, БНМАУ-ын Сайд нарын зөвлөлд нөхөр Х.Чойбалсангийн үндсэн ажил нь их байгаа ба нөхөр Х.Чойбалсангийн өөрийн нь хүсэлтийг харгалзан нөхөр Х.Чойбалсанг БНМАУ-ын ГЯЯ-ны сайдын үүрэгт ажлаас чөлөөлсүгэй гэжээ. Яг ийм утга бүхий Батлан хамгаалахын сайдын үүрэгт ажлаас чөлөөлсүгэй гэсэн зарлиг хамтдаа тэр өдөр гарчээ. Ингээд шинэ сайдуудад Намтайширийн Лхамсүрэн, Цэдэнгийн Жанчив нарыг тэр дор нь томилсон. Н.Лхамсүрэнгийн нэрээр маргааш нь БНБАУ-ын Сайд нарын зөвлөлийн орлогч дарга бөгөөд ГЯЯ-ны сайд Владимир Поптомовт эмгэнэлийн цахилгаан утас (Болгарын Сайд нарын зөвлөлийн дарга Василь Коларов нас нөгчсөнтэй холбогдуулан) илгээж байсан нь тэрбээр сайд болонгуутаа гадаад улсын ижил тушаалын эрхэмтэйгээ цахилгаан утас солилцсон анхны тохиолдол юм.

ГЯЯ-ны болон Батлан хамгаалахын сайдын чухал тушаалууд нь Чойбалсангаас өөр шинэ залуу кадруудад шилжсэнтэй холбогдуулан орлогчдыг нь тэр дор нь томилсон байна. ГЯЯ-нд Жамсрангийн Самбуу, Лхамнэрэнгийн Норовсамбуу нарыг сайдын орлогчоор, БХЯ- нд хурандаа н.Цогийг сайдын орлогчоор томилж, дэслэгч генерал цолыг Ц.Жанчивт, хошууч генерал цолыг Бутачийн Цогтод олгох тухай тогтоол 1950 оны нэгдүгээр сарын 24-нд Сайд нарын зөвлөлөөс гаргажээ. Харин орлогч сайд Ж.Самбуу нь энэ албан тушаалдаа хагас жил ажиллаад 1950 оны наймдугаар сарын 1-нд БНАСАУ-д суух Элчин сайдаар томилогдон, Пхеньян руу мордоход Ерөнхий сайдын хоёрын хоёр орлогч, ГЯЯ-ны сайд өөрөө үдэж өгсөн нь ёслолын маш өвөрмөц журам мөрдөж байжээ гэх сэтгэгдэл төрүүлнэ. Улаанбаатар, Москва дахь Элчин яамаа харилцан ЭСЯ болгосны нөгөөдөр нь буюу 1950 оны дөрөвдүгээр сарын 6- ны өдөр МАХН-ын Төв хорооны Улс төрийн товчоо 13, 29 дүгээр хурлын тогтоолоо баталж, уг тогтоолд Ардчилсан Герман Улс, Чехословак, Румын, Болгар, Унгар, Польш улстай дипломат харилцаа тогтоох тухай нөхөр Чойбалсангийн саналыг сайшаан баталсугай, шийдвэрийг зохих ёсоор ёсчлон гүйцэтгэхийг ГЯЯ-ны сайд нөхөр Лхамсүрэнд даалгасугай гэсэн мэдээ нийтэлж байжээ. Тэгэхээр шинэ залуу сайдад цоо шинэ амаргүй үүрэг (Дорнод Европтой харилцах) тулгарч байсан мэт. Н.Лхамсүрэн нь ГЯЯ-ыг толгойлоод тун удаагүй байхдаа 1950 оны наймдугаар сарын 28-нд МАХН-ын Төв хорооны ээлжит Бүгд хурлаар Намын төв хорооны Улс төрийн товчооны орлогч гишүүнээр сонгогдсон ба жил орчмын дараа буюу 1951 оны долдугаар сарын 6-нд БНМАУ-ын Ерөнхий сайдын орлогч бөгөөд ГЯЯ-ны сайдаар томилогджээ. Тэр нь БНМАУ-ын Их хурлын анхдугаар чуулганаар албажсан билээ.

• Чойбалсан Гадаад хэргийн сайдын албаа эрч хүчтэй, боловсролтой, тэгэх тусмаа өөрт нь шалгагдаж итгэгдсэн залууд (33 настай) шилжүүлсэн болов уу.
• УБХ-ын 77 гишүүнийг сонгоход ГЯЯ-ны орлогч сайд Нянтайширийн Лхамсүрэн (хотын харьяат) 23 дугаарт бичигдэж, ийнхүү хууль тогтоох байгууллагын (тэр үедээ парламент) гишүүнээр сонгогджээ.
• Нийгэм-улс төр, эдийн засгийнхаа бүх салбарт СССР-ийг хуулбарлан дууриадаг, Москвагаас чиг авдаг байдал нь ийнхүү халаа сэлгээ хийхэд мэдээж нөлөөлсөн.


1949 оны сүүлчээр УБХ-аа сонгон байгуулж, жил хагасын хугацаанд тэр тогтолцоогоор явснаа 1951 оны зургадугаар сарын 10-нд Улсын Их Хурлыг сонгох сонгууль явуулжээ. Сонгуулийн бүх тойрогт Хорлоогийн Чойбалсанг заавал нэр дэвшүүлж, дагалдуулж нэг нэр дэвшигчийг депутатад нэр дэвшүүлдэг журам мөрдөж байв. УБХ-ын гишүүн Н.Лхамсүрэн яг энэ журмаар дэвшиж сонгогдсон. 1951 оны тавдугаар сард Төв аймгийн Баянчандмань сумын сонгуулийн тойрогт манай ард түмний их жолоодогч Хорлоогийн Чойбалсан, их жолоодогчийн дотны шавь нарын нэг бөгөөд МАХН- ын Төв хорооны Улс төрийн товчооны орлогч гишүүн, БНМАУ-ын ГЯЯ-ны сайд, манай нам, улс, нийгмийн үйл хэрэгт үнэнч, манай нам, төр- нийгмийн идэвхтэй зүтгэлтний нэг Намтайширын Лхамсүрэнг БНМАУ- ын Их хурлын депутатад нэрийг нь дэвшүүлж, тус тойрогт сонгогдохыг хүссэн тогтоолыг санал нэгтэй сайшаан батлав хэмээн “Үнэн” сонины мэдээнд өгүүлсэн байдаг. Улаанбаатарын Сонгины сонгуулийн тойрогт Ю.Цэдэнбалыг нэр дэвшүүлэхдээ биокомбинатын ажилчдаар “нөхөр Чойбалсангийн үнэнч хань, дотны шавь, манай орны хөдөлмөрчдийн үйл хэргийн төлөө цуцалтгүй тэмцэгч Юмжаагийн Цэдэнбалын нэрийг дэвшүүллээ” гэсэн мэдээ “Үнэн” сонинд нийтлэгдэж байжээ.

ГЯЯ-ны сайдын үүрэгт ажлаа Н.Лхамсүрэн Б.Жаргалсайханд хэзээ хүлээлгэн өгсөн бэ гэвэл 1953 оны зургадугаар сарын 7-ны төвийн сонинд “Хроник” гэсэн гарчигтай мэдээнд БНМАУ-ын Их хурлын тэргүүлэгчид Лхамсүрэнг өөр ажилд шилжиж буй явдалтай холбогдуулан БНМАУ-ын Ерөнхий сайдын орлогч бөгөөд ГЯЯ-ны сайдын үүрэгт ажлаас чөлөөлж, БНМАУ-аас БНХАУ-д суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд Б.Жаргалсайханыг уул үүрэгт ажлаас нь чөлөөлж, БНМАУ-ын ГЯЯ-ны сайдаар томилжээ хэмээн мэдээлж байжээ. Энэ нь 1953 оны зургадугаар сарын 4-ний өдөр хийгдсэн томилгоо аж. Энэ тухай “Монгол Улсын Засгийн газар: Түүхэн товчоон (1911-2012), УБ 2013” номд мөн бичээстэй байна. ГХЯ-наас 2011 онд гаргасан “Монгол Улсын орчин үеийн Дипломат албаны нэрт зүтгэлтнүүд” номд Н.Лхамсүрэн нь “1951-1954 онд ГЯЯ-ны сайд, Сайд нарын зөвлөлийн Ерөнхий сайдын орлогч” байсан хэмээн тоймлон бүтэн нэг жилээр зөрүүлэн бичсэнийг яг зөвөөр нь залруулах хэрэгтэй. Лхамсүрэн нь ГЯЯ-ны сайдаар 1950 оны нэгдүгээр сарын 23-наас 1953 оны зургадугаар сарын 4-нд, Ерөнхий сайдын орлогчоор, 1951 оны долдугаар сарын 6-наас 1953 оны зургадугаар сарын 4-ны өдөр хүртэл ажиллажээ. Гадаадтай соёлоор харилцах бүх холбоотын төлөөлөгчид ба Зөвлөлтийн жүжигчдийг 1953 оны зургадугаар сарын 21-нд Буянт-Ухаад угтан авах ёслолд МАХН-ын Төв хорооны нарийн бичгийн дарга нөхөр Лхамсүрэн угталцлаа гэх мэдээ нийтлэгдэж байсныг үзвэл тэрбээр МАХН- ын Төв хорооны энэ чухал албанд хэдийнэ очсон байжээ. Албыг нь залгамжилсан Б.Жаргалсайханы бичсэнээр МАХН-ын Төв хорооны Улс төрийн товчооны хурлаар Төв хорооны нарийн бичгийн дарга болсон бололтой. Уг нь Төв хорооны бүгд хурлаар сонгогдмоорсон. ГЯЯ-ны сайдын үүрэгт ажлаа Б.Жаргалсайханд өгсний дараахан тэрбээр Улс төрийн товчооны орлогч гишүүн, Төв хорооны нарийн бичгийн дарга байх нь байжээ. Энэ тухай Б.Жаргалсайхан гуай “Алаг жарны бодрол” (УБ, 2015) номдоо “Н.Лхамсүрэн – ГЯЯ- ны сайд, Намын Төв хорооны нарийн бичгийн дарга байсан” хэмээн тодотгожээ. 1954 оны 11 дүгээр сарын 19-24-нд хуралдсан МАХН-ын XII Их хурал, 25-нд хуралдсан Намын Төв хорооны Бүгд хурлаар Улс төрийн товчоог Д.Дамба, Б.Дамдин, Ц.Дүгэрсүрэн, Н.Лхамсүрэн, Ж.Самбуу, Ю.Цэдэнбал, Б.Ширэндэв нарын бүрэлдэхүүнтэй байгуулж, Улс төрийн товчооны орлогч гишүүдэд Д.Балжинням, Б.Жамбалдорж нарыг сонгожээ. Тус Бүгд хурал МАХН-ын Төв хорооны нарийн бичгийн дарга нарын газрыг Д.Дамба, Ц.Дүгэрсүрэн, Н.Лхамсүрэн, Д.Самдан нарын бүрэлдэхүүнтэй сонгожээ.

МАХН-ын Төв хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн даргаар нөхөр Д.Дамба, хоёрдугаар нарийн бичгийн даргаар нөхөр Ц.Дүгэрсүрэн нарыг сонгов гэсэн мэдээ нийтэлжээ. Ийнхүү Н.Лхамсүрэнг Улс төрийн товчоонд жинхлүүлж, Намын Төв хорооны үзэл суртал эрхэлсэн нарийн бичгийн даргаар (хэрэв дугаарлабал III нарийн бичгийн дарга) сонгосон нь нам-засгийн эрх барих дээд байгууллагад ажиллуулахаар дээд удирдлага шийдвэрлэснийг илтгэнэ. Дамбыг намын даргаар дэвшүүлсэн, Цэдэнбал Ерөнхий нарийн бичгийн даргын тушаалаасаа татгалзсан, тэр үетэй давхцан Н.Лхамсүрэн Улс төрийн товчоонд жинхэлж, Намын Төв орооны үзэл суртал эрхэлсэн нарийн бичгийн дарга болдог нь хоорондоо логик холбоотой томоохон үйл явцын нэгээхэн хэсэг юм болов уу хэмээн би үздэг. 1954 оны дөрөвдүгээр сарын эхээр хуралдсан МАХН-ын Төв хорооны бүгд хурлаар зохион байгуулалтын ноцтой томилгоо хийгджээ. “Сайд нарын Зөвлөлийн ажил дээр гол анхаарлаа чиглүүлэн ажиллах нь чухал байгаа учир МАХН-ын Төв хорооны Ерөнхий нарийн бичгийн даргын үүрэгт ажлаас чөлөөлөх тухай нөхөр Цэдэнбалын тавьсан хүсэлтийг харгалзан МАХН-ын Төв хорооны Бүгд хурал МАХН-ын Төв хорооны Ерөнхий нарийн бичгийн даргын үүрэгт ажлаас чөлөөлөх тухай БНМАУ-ын Ерөнхий сайд Цэдэнбалын хүсэлтийг ёсоор болгожээ” гэсэн албан мэдээ төвийн сонины хуудаснаа байна.

Маршал Х.Чойбалсан энэ гурван албан тушаалыг хослуулан тэр үед ердөө ганцхан сар ажиллажээ

Тэгснээ “Ерөнхий” гэдэг нь “Нэгдүгээр” болж солигдоод Д.Дамбыг намын даргад сонгосон байна. МАХН-ын Төв хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн даргаар нөхөр Д.Дамбыг, нарийн бичгийн даргаар нөхөр Ц.Дүгэрсүрэн, Н.Лхамсүрэн нарыг сонгон баталжээ гэсэн байх юм. Жилийн өмнөөс сонгогдон ажилласан албан тушаалаа Лхамсүрэн энэ удаа баталгаажуулж, тэр оныхоо сүүлээр чуулсан намын XII Их хурлаар бүр баталгаажуулжээ хэмээн үзэж болно. Нийгэм-улс төр, эдийн засгийнхаа бүх салбарт СССР-ийг хуулбарлан дууриадаг, Москвагаас чиг авдаг тэр байдал нь ийнхүү халаа сэлгээ хийхэд мэдээж нөлөөлсөн. 1953 оноос гэж тооцож болно.

Сталин таалал төгсөж, ЗХУКН-ын Төв хорооны Ерөнхий нарийн бичгийн даргын албыг нь намын талаас Хрущев (Сталинаас хойш хагас жил Төв хорооны нарийн бичгийн дарга) залгамжилж, харин СССР-ийн Сайд нарын Зөвлөлийн даргын албыг нь Г.М.Маленков үргэлжлүүлсэн, тэгэх мөртөө Зөвлөлтийн Засгийн газрыг маш хүчтэй бэхжүүлж, улс төрийн ихэнх дээд зүтгэлтэн нь (Берия, Булганин, Каганович, Молотов) Сайд нарын зөвлөлийн нэгдүгээр орлогч болцгоож, тэдний гурав нь ДЯЯ, ГЯЯ, Цэргийн яамны (хүчний яамд) сайдаар давхар томилогдсон, намын аппарат намынхаа хүрээнд ажлаа явуулдаг болсныг Ю.Цэдэнбал гярхай ажиглаж, тэрбээр намын удирдах тушаалгүй Г.М.Маленковтой эн зэрэгцэх нь чухал болсон аж. Сталин намын даргаар 31 жил ажиллахдаа, нэг ёсондоо төрийн тэргүүн л байсан, тийм ч зангараг харагддаг, завсарт нь 1941 оноос Ерөнхий сайдыг хавсарсаар хорвоог орхисон. Чойбалсан ч МАХН-ын дарга руу тэмүүлээгүй, Ерөнхий сайдаараа 1952 оныг хүргэсэн. (Yргэлжлэл бий)



A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

NBA-ийн оддын 60 хувь нь зодог тайлснаас хойш таван жилийн дотор дампуурдаг

​Сагсны супер одод жилд 30-40 сая ам.долларын цалин авдаг​

 0 сэтгэгдэл


АНУ-ын мэргэжлийн лигүүдийн аль нэгт багтаж чадвал саятны амьдралд хөл тавилаа л гэсэн үг. Супер одод жилд 30-40 сая ам.долларын цалин авдаг бол байнга сэлгээнд суудаг тааруухан тоглогч нь 800 мянган ам.доллар өлхөн халаасалчихна. Энэ нь тус улсын энгийн иргэдийн дундаж цалингаас даруй 10 дахин их хэмжээ. Гэвч ядуу тарчиг амьдралаас гэнэт баяжсан тамирчид мөнгөө дэмий зүйлд баруун солгойгүй цацсаар эцэст нь модоо барих тохиолдол элбэг. NBA-ийн сагсчдын 60 хувь нь зодог тайлснаас хойш таван жилийн дотор дампуурдаг гэх баримт үүний нотолгоо. Америкийн хөлбөмбөгийн тамирчдын хувьд 78 хувь нь зодог тайлсныхаа дараа гуйлгачдын эгнээнд шилждэг гэх баримт бүр ч эмгэнэлтэй. Ухаангүй үрэлгэн зангаасаа болж дампуурсан супер оддын түүхээс сонирхуулъя.

Аллен Айверсон

Аллен 14 жилийн карьерийнхаа турш зөвхөн цалингаас 154 сая ам.доллар олсон байдаг. Оргил үедээ тэрбээр Reebok компанитай таван жилийн 50 сая ам.долларын гэрээ байгуулаад зогсохгүй, дараа нь үүнийгээ шинэчилж бүх насаараа тус компанийг сурталчилсан анхны тоглогч болсон. Харамсалтай нь түүнийг гай дайрч, денвер болон Атланта дахь хоёр ч эдлэнгээ банкинд хураалгаж, эхнэрээсээ салж, мөрийтэй тоглоомонд ихэнх мөнгөө алдсан. Өдгөө Аллен дансан дахь 30 сая ам.доллартаа 2030 он хүртэл гар хүрэх эрхгүй болчихоод байна.

Майк Тайсон

Мэргэжлийн боксын домогт аварга амжилттай он жилүүдийнхээ үрээр 400 сая “ногоон” олсон ч хар тамхи, гэмт хэргийн улмаас өдгөө дампуурсан оддын тоонд орж буй. Аргаа барсан ахмад боксчин төлбөрөө төлөхийн тулд телевизийн шоунд орох, кинонд тоглох зэргээр мөнгө олж байна.

Эвандер Холифильд

Боксын оддоос дампуурсан ганц хүн нь тайсон биш. Мэргэжлийн боксын аваргын бүсийг дөрвөн удаа эзэмшиж явсан Эвандер холифильд ч бас ийм асуудалд орсон. Энэ нь ердөө хоёрхон шалтгаантай. Эхнийх нь маш их алдагдалтай бизнес түүнийг ийм зам руу түлхсэн бол сүүлийнх нь олон хүүхдийн мөнгө төлдөгт байгаа юм. Тэрбээр зургаан өөр эмэгтэйгээс нийт 11 хүүхэдтэй. 2008 онд Атланта дахь 109 өрөөтэй эдлэнгээ зээлийн улмаас алдсан аж.

Жон Дэли

Баячуудын спорт гэгддэг гольфт Жон дэли нэгэн үе гялалзаж байлаа. Гэвч тэрбээр нэг л өдөр мөнгөгүй, ядуу нэгэн болж хувирсан. Архинд толгойгоо мэдүүлсэн нь үүний шалтгаан болжээ. Тэрбээр 2004 онд хэвлүүлсэн дурсамж номдоо 60 сая ам.долларыг юу ч үгүй үрчихсэндээ харамсаж явдгаа бичсэн байдаг.

Майкл Вик

Америк хөлбөмбөгийн “Филадельфи ийглс”-ийн холбогч Вик нохой зодолдуулсан хэргээр 18 сар “аавын хаалга” татсан. үүнээс үүдэн олон сая ам.долларын гэрээгээ алдаж, хамтрагч бизнесийн байгуулагууд нь нүүрээ буруулснаар бүр мөсөн дампуурсан юм.

Ленни Дюкстра

Бэйсболын “Нью-йорк Метс”, “Филадельфи Филльес” багуудад тоглож, гурван удаа Бүх оддын тоглолтод оролцсон Ленни 1997 онд зодог тайлсан. Их спортоо орхисноос хойш бизнесийн ертөнцөд хөл тавьж, машин угаалгын газар ажиллуулж эхэлсэн боловч 2007 онд түүнийгээ зарсан юм. Энэ хооронд сэтгүүл гаргаж үзсэн ч бас л бүтэлгүйтэв. Өр зээлэнд ороогдсон тэрбээр бүх мөнгөө банкинд алдсан гашуун түүхтэй.

Жамаркус Руссель

Америк хөлбөмбөгийн авьяаслаг залуу холбогчдын тоонд багтаж явсан ЖаМаркус Руссель 2007 онд драфтаар “Оклэнд Рэйдерс” багт очсон. Тус баг ирээдүйтэй тоглогчтой дөрвөн жилийн хугацаатай 61 сая ам.долларын гэрээнд гарын үсэг зурсан юм. Гэвч хар тамхины улмаас Руссель мэргэжлийн замналаа удаан үргэлжлүүлж чадсангүй. Тэрбээр шоронд сууж, эдлэнгийнхээ мөнгийг ч төлж чадахгүй болтлоо уруудсан юм.

Лэтрелл Спрюэлл

NBA-ийн хамгийн сахилгагүй тоглогчдын нэг лэтрелл 2005 онд “Миннесота Тимбервулвз” багийнхаа гурван жилийн 21 сая ам.долларын гэрээнээс татгалзсан шалтгаанаа “Энэ мөнгө үр хүүхдээ тэжээхэд хангалттай хүрэлцэхгүй” хэмээн тайлбарласан аж. Эдлэн газрынхаа сарын төлбөрийг төлж чадахгүйд хүрсэн лэтрелл 2005 оноос хойш лигт тоглоогүй юм.

Скотти Пиппен

Нэгэн цагт “Чикаго Буллз”-ын од асан Скотти Пиппен карьерийнхаа турш 120 сая ам.долларыг зөвхөн цалингаасаа олсон гэдэг. Харамсалтай нь домогт тоглогч дампуурлаа зарлаж, энэ бүхнээс гарахын тулд өөрийн эд хөрөнгөө зарсан юм.

Энтони Уолкер

NBA-д 12 жил тоглохдоо 110 сая ам.доллараас илүүг олсон Уолкер зодог тайлаад хэдхэн жилийн дараа хөгжлийн лигт тоглох болсон нь сагсан бөмбөгөө санасных биш байв. Мөрийтэй тоглоомонд хамаг мөнгөө алдсан түүнд мөнгөний хэрэг гарсан учраас эргэн ирсэн хэрэг. Тэр зөвхөн цалингаараа амьдраагүй. Ид үедээ Adidas брэндтэй гэрээ байгуулж, 1999 онд NBA Live 99 видео тоглоомын эхний нүүрэнд заларч, 60-65 орчим сая “ногоон” олсон ч энэ мөнгө элсэнд цацсан ус мэт алга болжээ.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Нурах дөхсөн байруудыг шинэчлэх компани олдохгүй байна

НМХГ-аас 263 барилгад ашиглалтыг зогсоох шаардлага хүргүүлжээ

 0 сэтгэгдэл

Нийслэлийн өнгө төрхийг доош чангааж, бараан толбо болж буй нурах шахсан байшингууд хаа сайгүй бий. Ялангуяа, хотын захын зам дагуу будаг нь халцарч, ан цав үүссэн ханатай, суурь бүтэц нь ил гарсан, хүн амьдрах нь бүү хэл хажуугаар нь өнгөрөхөд аюултай орон сууц цөөнгүй. Тухайлбал Баянзүрх дүүрэгт хууль сахиулах их сургуулийн дэргэдэх барилгууд, Сонгинохайрхан дүүрэг дэх Нефть баазын ажилчдын хуучин барилга зэрэг хүн амьдрахыг хориглосон, шинэчилж чадахгүйгээс эзэнгүй балгас болсон барилгууд байна. Өнөөдрийн байдлаар 18 байршилд ийм насжилт өндөртэй барилгыг буулган дахин барилгажуулах шаардлага бий гэсэн тооцоо гарчээ. Зөвхөн нийслэлийн хэмжээнд бүртгэлтэй барилгуудыг шалгахад ийм тоо гарч байгаа юм. Бүх барилга байгууламжийг паспортжуулах ажил хийгдвэл үүнээс хэд дахин их тоо гарах нь тодорхой. Улаанбаатар хотод 200 мянга гаруй барилга, байгууламж байдгаас 22 мянга нь Нийслэлийн Ерөнхий төлөвлөгөөний газарт (НЕТГ) бүртгүүлэн паспорт авч, хаягжилтад хамрагджээ. ийн 10 гаруйхан хувь нь ашиглалтын шаардлага хангасан гэсэн паспорттой байгаа нь иргэд зөвхөн хүсэлт гаргаж ирсэн тохиолдолд паспорт олгодгоос үүдэлтэй. НЕТГ-т бүртгэлтэй барилгуудын дийлэнхийг нийслэлийн төвийн дүүргийн барилга, байгууламжууд эзэлж байгаа.


Мэдээж үүнд нийтийн орон сууц, төрийн захиргааны болон нийслэлийн өмчийн барилгууд орно. Нийслэлийн өмчлөлд 2994 барилга бүртгэлтэй бөгөөд ихэнх нь ашиглалтын хугацаа нь дууссан, насжилт өндөртэйд тооцогдож байгаа. Нийслэлийн мэргэжлийн хяналтын газар 263 барилгыг аюулгүй байдлын шаардлага хангахгүй гэж ашиглалтыг нь зогсоосон. Нийслэлд 1990 оноос өмнө ашиглалтад орсон барилга 1106 байна. Бүр 1960 оноос өмнө барьсан 60 орчим жилийн насжилттай 105 барилга байгаа юм. Эдгээр хуучин барилгыг буулгаж дахин барих болон зарахын тулд үнэлгээ хийх шаардлагатай байгаа аж. Ашигтай байршил, А зэрэглэлд байгаа бол уг барилгын үнэлгээ өндөр байх нь ойлгомжтой. Нийслэл энэ онд усан спорт сургалтын төв буюу төв бассейны барилгыг найман тэрбум төгрөгөөр зарсан нь үүний тод жишээ. Хотын төвийн байршил сайтай ч ашиглалтын шаардлага хангахгүй нийтийн орон сууцны барилгыг хувийн компаниуд худалдан авах, орон сууцаар солих хэлбэрээр дахин барилгажуулж буй. Харин нийслэлээс алслагдмал байрлалтай ашиглах боломжгүй барилгад улсын төсвөөс хөрөнгө гаргаж байгааг албаны хүн хэллээ. Нийслэлийн мэргэжлийн хяналтын газар одоогоор 263 барилгыг аюулгүй байдлын шаардлага хангахгүй гэж үзэн ашиглалтыг нь зогсоох шаардлага хүргүүлжээ.


Тэдгээр барилгыг шинэчлэх зорилгоор НЕТГ 140 барилгыг буулган дахин төлөвлөж барилгажуулах төсөл хэрэгжүүлж байгаа юм. Тус төслийн хүрээнд газар хөдлөлтийн долоон баллд нурах аюултай, оршин суугчдын амь нас, эрүүл мэндэд, эд хөрөнгө эрсдэлд орсон гэсэн дүгнэлттэй 19 орон сууцны барилгыг буулгажээ. Энэ ажил 2014 онд НИТХ-ын тэргүүлэгчдийн тогтоолоор ажил нь эхэлсэн ч дөнгөж 19 барилгыг шинэчилж байгаа нь хангалтгүй. Төвийн ашигтай байршилд буй барилгыг шинэчлэхэд ийм урт хугацаа шаардагдаж байхад хотын зах, алслагдсан дүүрэгт байгаа ашиглалтын шаардлага хангахгүй хэзээ мөдгүй нурж иргэдийн амь насанд заналхийлж буй барилгын асуудлыг хэзээ шийдвэрлэх нь тодорхойгүй байна. БЗД-ийн 8-р хорооны иргэн Н.Оюунцэцэг “Манайх хууль сахиулахын их сургуулийн урд талын хуучин байранд байдаг. Манай байрыг ашиглахыг хориглоод хэдэн жил болж байгаа боловч үүнээс өөр орох оронгүй хүмүүс хаачих билээ. 1960 онд баригдсан гэх энэ барилга хүн амьдрахад хүндрэлтэй болсон, хэзээ мөд нурах нь. Холбогдох хүмүүст хэлэхээр байр барих компанийг хайж байгаа гэсэн хариу өгдөг” гэж ярьсан юм. Энэ талаар Нийслэлийн мэргэжлийн хяналтын газрын барилгын чанар, аюулгүй байдлын улсын ахлах байцаагч У.Ёндонгоос тодруулахад “Өнөөдрийн байдлаар манай дүгнэлтээр ашиглалтыг нь зогсоосон барилгууд олон байна. Тухайлбал, Налайх дүүрэгт хоёр, СХД-ийн Нефть баазын орон сууцны хоёр барилгын нөхцөл байдал маш хүнд байна.

Яг ийм Нисэхийн ажилчдын хуучин хоёр барилгыг өнгөрсөн онд буулгаж, тэнд байсан 96 айлыг Буянт ухаа хороололд түрээсийн болон зээлийн орон сууцанд оруулсан. Буулгасан барилгын оронд орон сууцны барилга барихаар төсвөөс долоон тэрбум төгрөг гаргаад байгаа. Хотын төвийн орон сууц хувийн компаниуд худалдаж аваад зохицож болж байна. Алслагдсан дүүргийн хуучин барилгыг улсаас л хөрөнгө гаргаж шийдвэрлэхээс өөр гарцгүй” гэсэн хариу өгч байна. Гологдож тунасан 18 байршил дахь барилгыг шинэчлэх сонгон шалгаруулалтыг удаа дараа зарладаг боловч тоож ирэх барилгын компани байдаггүй аж. Тухайлбал, Зайсангийн Сүрьеэгийн эмнэлэгийн орон сууцны хуучин хоёр барилгад төсөл хэрэгжүүлэхээр 15 удаа тендер зарласан боловч нэг ч компани сонирхоогүй байна. Шалтгаан нь ашиггүй байрлалд орон сууц барьвал хөрөнгө, хугацаагаар “шатдаг”-тай холбоотой. Мөн орон сууц солилцоогоор авсан газар өртөг өндөр тусдаг нь үүнд нөлөөлдөг. Хан-Уул дүүргийн Нэхмэлийн шард төсөл хэрэгжүүлж буй барилгын компаниуд нэг метр газрыг 2.8 тэрбум төгрөгөөр худалдан авч буй. Барилгаасаа 30 айлд орон сууц олгоход ийм дүн гарч байгаа аж. Хотын төвд хамгийн ойр байршилд барилга барихад ийм тооцоолол гарч байгаа гэхээр алслагдсан дүүрэгт ямар ч ашигггүй байх нь ойлгомжтой. Үүнийг өөрчлөх боломж уг нь бий. Төслийн хүрээнд барилга барьж буй компаниудын орон сууцыг ипотекийн зээлд хамруулахаас гадна хуучныг шинээр сольж өгснийх нь төлөө үл хөдлөх борлуулсны татвар авдагаа больчих хэрэгтэй. Нийслэлийн удирдлага энэ мэт хөнгөлөлт, зохицуулалт хийвэл алслагдсан дүүрэгт барилга барих компани мундахгүй биз ээ. Тэгээд ч тортог бужигнасан тохь тухгүй, халуун усгүй хуучирсан орон сууцаа өөрчилж чадахгүй олон жил болсон иргэдэд ч нэн ашигтай.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Дахин нэг хүүхдийн амины үнээр тахилга хийж нааджээ

​Дов тахих наадмаар унаач хүүхэд энджээ​

 0 сэтгэгдэл


Сүхбаатар аймгийн Түмэнцогт суманд өнгөрсөн сард есөн настай хүү хурдан морины уралдааны үеэр мориноос унаж амь насаа алджээ. (Хохирогч хүүгийн ар гэрийнхний хүсэлтийн дагуу хувийн мэдээллийг нууцлав). Энэ талаар сумын Засаг дарга Б.Амараа “Нутгийн нэгэн овоог хот айлууд тахидаг. Тахилгад зориулсан хурдан морины уралдааны үеэр хүүхэд эндсэн” гэв. Аймгийн гэр бүл, хүүхэд, залуучуудын хөгжлийн газрын дарга О.Балжинням “Нутгийн иргэд жижигхэн толгой тахихдаа уралдаан зохион байгуулсан. Энэ үеэр гарсан хэрэг. Гэхдээ уралдаан зохион байгуулах талаар бидэнд, сумын удирдлагадаа албан ёсоор мэдэгдээгүй. Тахилгыг зохион байгуулсан иргэн хүүгээ хурдан морь унуулсан юм билээ” хэмээв. Уралдаан зохион байгуулагчийн өөрийнх нь хүүхэд амиа алдсан гэдэг мэдээллийг цөөнгүй албаны эх сурвалж баталгаажуулсан юм. Харин хүүгийн эцэг өөрөө бус өөр ахмад настай хүн уралдаан зохион байгуулсан гэсэн юм.

ХҮҮГЭЭ АЛДСАН ЭЦЭГ, ЭХ ГОМДОЛГҮЙ ГЭЖЭЭ

Эх сурвалжуудын хэлж буйгаар уг уралдаан албан ёсны зөвшөөрөлгүйгээс гадна унаач хүүхдүүд хамгаалалтын хувцас, хэрэглэлгүй оролцсон байна. Харамсалтай нь, амиа алдсан хүүгийн эцэг, эх гомдолгүй гэж цагдаад мэдүүлжээ. Харин аймгийн цагдаагийн газраас албан ёсны зөвшөөрөлгүй уралдаан зохион байгуулж, хүүхэд эндсэн гэдэг үндэслэлээр зохион байгуулагчдад эрүүгийн хэрэг үүсгэн шалгаж буй аж. Бага насны хүүхдийн амь нас хохирсон эл ослын араас ямар хариу арга хэмжээ авч буйг тодруулахад О.Балжинням “Хүүгийн даатгалын нөхөн төлбөр болох 20 сая төгрөгийг олгуулахаар холбон зуучлах хариу арга хэмжээ авч байна. Хүү Алтан овооны наадамд оролцохдоо даатгуулсан байсан” гэв. Уралдаан зохион байгуулах гэж буйгаа сумын удирдлагад мэдэгдэж, ядаж төр оролцоод зохион байгуулсан бол хүүхэд нь эндэхгүй байсан юм хэмээн сумын засаг дарга эцэгт нь халаглаад өнгөрчээ.

Амиа алдсан хүүгийн эцэг, эх гомдолгүй гэж цагдаад мэдүүлжээ

Тус аймагт сүүлийн хоёр жилд болсон хурдан морины уралдааны үеэр унаач хүүхдүүддээ хамгаалалтын хувцас, хэрэглэлийг нь бүрэн өмсгөж, шаардлага хангаагүйг нь уралдаанд оруулаагүй. Үүний ачаар унаач хүүхдүүдийн эрүүл мэнд, амь насанд эрсдэл учраагүй аж. Энэ жил Алтан овооны тахилгын үеэр ч есөн насны морьд уралдахад нэг ч хүүхдийн эрүүл мэнд, амь насанд халтай эрсдэл гараагүй гэдгийг аймгийн мэргэжилтэн хэллээ. Харамсалтай нь албан ёсны зөвшөөрөлгүй, иргэд, хот айлууд дур мэдэн зохиож буй уралдаанд хүүхэд эндэх тохиолдол олон байгаа аж. Ийм уралдааны үеэр зохион байгуулагчид хүүхдэд хамгаалалтын хувцас хэрэглэл өмсүүлэх тал дээр ч хяналт тавьдаггүй, эцэг, эх нь ч хэнэггүй ханддагаас хүүхэд амь нас, эрүүл мэндээрээ хохирох эрсдэлд орж байна.

• Уралдаан албан ёсны зөвшөөрөлгүйгээс гадна унаач хүүхдүүд хамгаалалтын хувцас, хэрэглэлгүй оролцсон байна.

• Дур мэдэн зохиож буй уралдаанд хүүхэд эндэх тохиолдол олон байгаа аж.

• Одоо намрын уралдаанд ч зохицуулалт хийх цаг нь болжээ.

Нөгөөтэйгүүр, уралдааныг амиа алдсан хүүгийн аав зохион байгуулсан эсэхээс үл хамааран тэрбээр хохирогч, бас гэмтэн. Хэдийгээр амиа алдсан хүүдээ гомдолгүй гэж буй ч хохирогчийн хууль ёсны асран хамгаалагчийн үүргээ биелүүлээгүй. Энэ тохиолдолд хүүхэд хамгааллын тухай болон холбогдох хууль журмаар ямар хариуцлага хүлээлгэх зохицуулалт байдгийг хууль сахиулагчид, хүүхдийн эрхийг хамгаалах төрийн байгууллагын аль нь ч тодорхой хэлсэнгүй. Цагдаагийн ерөнхий газрын хуулийн хэлтсийн ахлах мэргэжилтэн, цагдаагийн дэд хурандаа Б.Цэнгэлбаяр “Нөхцөл байдлыг нь нарийн тогтоохгүйгээр шууд хэлэх боломжгүй” гэв. Харин ГБХЗХГ-ын хуулийн албаны дара А.Энхбаатар “Энэ тохиолдолд эцэг, эхчүүд ямар нэг зөвшөөрөлтэй, албан ёсоор зохион байгуулж байгаа уралдаан тэмцээнд зориулалтын хамгаалалтын хэрэгсэлтэй л хүүхдээ оролцуулах хэрэгтэй” л гэх зөвлөмж өгнө дөө. Намар цагт найр наадам, унага тамгалах, хүүхдийн сэвлэг үргээх гээд хүн бүр дур дураараа, энд тэндгүй уралдаан зохион байгуулдаг. Тэр болгонд иргэд хүүхдээ уралдуулна гээд л дагуулж очдог. Монгол даяараа л ийм байна шүү дээ” гэлээ.

АЛБАЖУУЛААГҮЙ УРАЛДААНД ХҮҮХЭД ЭРСДЭХ НЬ ИХ

Энэ жил улсын болон аймаг, сумын наадам, томоохон овоо тахилгын үеэр гэмтэж бэртсэн хүүхдийн тоо өмнөх жилүүдтэй харьцуулахад илт багассан. Олон нийт, хэвлэл мэдээллийн ачаар унаач хүүхдүүдийг эрсдэлээс сэргийлэх ажил ахицтай байсан. Гэтэл үүний эсрэгээр албан ёсны зөвшөөрөлгүй уралдаанд хүүхэд эрсдэх тохиолдол олон байна. Өвөл, хаврын уралдаанд 12 хүртэлх насны хүүхэд оролцуулахыг хориглосон Засгийн газрын шийдвэрийг үл харгалзан, холбогдох байгууллагуудад мэдэгдэлгүйгээр “Дүнжингарав-2018” уралдааныг гуравдугаар сарын 18-нд Говьсүмбэр аймгийн Баянталд зохион байгуулсан. Гэтэл уралдаан ямар ч зохион байгуулалтгүй, эмх журамгүй, морь, автомашины холимог болсон гэж ХЭҮК дүгнэсэн. Зам талбайн тоос, шороо маш их байсан тул ойр орчмын үзэгдэх орчин хязгаарлагдаж, уралдааны үеэр 18 хүүхэд мориноос унаж сэтгэл санаа, бие махбод, эрүүл мэндээрээ хохирсон. Тэдний нэг нь тархиндаа хүнд гэмтэл авч, эмнэлэгт яаралтай хүргүүлсэн. Бас нэг хүүхдийн гар хугарч, хоёрынх нь мөр болон шуу бэртсэн байна. Мөн нэг хүүхдийн хөл хугарч, дөрвөн хүүхэд ухаан алдаж эмнэлэгт хүргүүлсэн гэсэн албан ёсны бүртгэл бий. Тэгвэл яг ийм хэмжээний аюул намрын найр, наадамтай зэрэгцэн унаач хүүхдүүдэд заналхийлж байна.

ЖАЛГА ДОВНЫ УРАЛДААНЫГ ЗОХИЦУУЛАХ ШААРДЛАГАТАЙ БОЛЖЭЭ

Унаач хүүхдүүд эрүүл мэнд, амь насаараа хохирох өндөр эрсдэлтэй түвшинд ордог. Олон нийтийг хамарсан уралдаан, тэмцээн бол хүүхдийн эрх хамгийн их зөрчигддөг таван орчны нэг. Үүнийг хуульд тусгаж, сэргийлэх үүрэгтэй албан тушаалтнууд нь ч тов тодорхой байгаа. Гэр бүлийн хүчирхийллээс сэргийлэх тухай хууль, хүүхдийн эрхийг хамгаалах тухай хуулиар тухайн сумын засаг дарга үүнд хяналт тавьж, сэргийлэх ёстой. Гэтэл сумын засаг дарга нь найр наадам ид хавтгайрдаг намрын цагт амарч зугаалчихаад, уралдаан болох үеэр “би байгаагүй, мэдээгүй байсан” гэдэг тайлбар тавиад сууж байна. Тэртэй тэргүй намрын цагт найр наадам хавтгайрдгийг монголчууд бүгд л мэддэг. Хүүхэд хамгааллын мэргэжилтнүүд, хүүхдийн асуудал эрхэлсэн төрийн төв байгууллагын хуулийн албаны дарга нь ч үүнийг мэддэг атлаа яаж зохицуулахаа мэдэхгүй сууж байна. Асуудлын учир шалтгаан, цаг хугацаа, эрсдэл, хариуцах эзэд нь тодорхой атал яагаад шийдэл гаргаж ирж чадахгүй байна вэ. Ядаж сэрэмжлүүлэг, ухуулга сурталчилгаа явуулж болохгүй гэж үү. Монголчууд бэсрэг наадмуудад морь уралдуулахгүйгээр баярлаж сурах хүртэл уралдаан тэмцээнийг нь албажуулж, хяналт тавьж яагаад болохгүй гэж. хурдан морины өвөл, хаврын уралдаанд зохицуулалт хийж чадсан. одоо намрын уралдаанд ч зохицуулалт хийх цаг нь болжээ.


A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

“Балдорж” шагналын эзэд тодорлоо

​Гранпри шагналыг “Өнөөдөр” сонины сэтгүүлч Т.Энхбат, Ж.Сувдмаа нар хүртлээ​. Манай сонины сэтгүүлч З.Цэлмэг шилдэг аравт шалгарлаа.

 0 сэтгэгдэл

Нэрт сэтгүүлч, соёлын гавьяат зүтгэлтэн Ц.Балдорж агсны үйл хэргийг мөнхжүүлэх, Монголын сэтгүүл зүйн салбарын шилдгүүдийг тодруулах зорилгоор “Балдорж” шагналыг бий болгож, анхны эздийг тодруулсан нь 2009 он. Анхны гранпригийн эзнээр сэтгүүлч Б.Ганчимэг тодорсноос хойш нийт есөн сэтгүүлч энэхүү нэр хүндтэй шагналын эзэн болсон юм. Тэгвэл энэ жил “Монголын Пулитцер” гэгдсэн “Балдорж” шагналын 10 дахь удаагийн шалгаруулалт боллоо. Өмнөх таван жилд нийгмийн амьдралын эрээн бараан, улс төр, байгаль орчин, хүний эрх, хуулийн гажуудал, нөлөө бүхий хүмүүсийн ярилцлага зонхилдог байсан бол сүүлийн жилүүдэд эгэл жирийн хүмүүсийн амьдрал, шинжлэх ухаан, хүүхэд эмэгтэйчүүд, эдийн засгийн ээдрээтэй амьдралыг эрэн сурвалжилсан, редакцын зүгээс бодлогоор дэмжсэн багийн бүтээл давамгайлах болсныг шүүгч нар онцолж байв. “Шүүгч нар шилдгүүдийг шалгаруулахдаа сэтгүүлчдийн зарцуулсан хөдөлмөр, мэргэжлийн ур чадвар, сэдэв, нийтлэлээс хүлээх үр дүнг чухалчилсан.


Сүүлийн үед цахим ертөнц асар богино хугацаанд хурдтай хөгжиж, хүчтэй бичигчид нийгмийн сүлжээнд бий болсон ч өдөр тутмын сонин, телевизүүдийн үнэ цэн, үзэгч, уншигчдаас хүлээдэг итгэл үнэмшил хэвээр байна” хэмээн шүүгчдийн зөвлөлийн гишүүн, доктор, профессор Э.Сонинтогос ярив. Өнөө жил 88 сэтгүүлч 170 шахам материалаа илгээжээ. Урьд өмнөхтэй харьцуулахад сайт, телевизийн сэтгүүлчдийн оролцоо нэмэгдсэн нь нэг онцлог байв. 10 дахь удаагийн “Балдорж” шагналын эзнээр “Өнөөдөр” сонины сэтгүүлч Т.Энхбат, Ж.Сувдмаа нар “хариуцлагатай уул уурхайн эрэлд” цуврал сурвалжилгаараа тодорлоо. “Өнгөрсөн жилийн арван хоёрдугаар сард хариуцлагатай уул уурхайн эрэлд гарснаас хойш эх орноороо 10 мянга гаруй километр зам туулжээ. Олон хүнтэй уулзаж, олон ч эх сурвалжаас мэдээлэл авлаа. Уул уурхайн бодлого нь оновчгүй, зөрчилтэй, замбараагүй байна. Орон нутагтаа, Монголын эгэл жирийн малчинд өгөөжгүй байна.


Тиймээс малчид уул уурхайг хүчтэй эсэргүүцэж байна. Уул уурхай нэлдээ хариуцлагагүй байна. Тиймээс уул уурхайгаас хариуцлага нэхэх сэдвийг сэтгүүлчид хэзээ ч хаяж болохгүй” хэмээн “Балдорж” шагналын шинэхэн эзэн Т.Энхбат сэтгэгдлээ хуваалцсан. “Балдорж” шагналын дэд байрт Г.Батзаяа, Ж.Золзаяа, Б.Лхагвасүрэн нарын бүрэлдэхүүнтэй МҮОНРТ-ийн эрэн сурвалжлах баг хүний эрхийн сэдвээр хийсэн цуврал нэвтрүүлгээр шалгарлаа. Байгуулагдсан цагаасаа хойш “Балдорж” шагналын эхний аравт тогтмол багтаж, гранприг нь хүртэл авч байсан “Засгийн газрын мэдээ” сонин энэ удаа ч шилдгүүдийн тоонд дахин багтлаа. Тодруулбал, манай сонины Эдийн засаг, уул уурхайн албаны сэтгүүлч З.Цэлмэг “харилцуурын цаадах нулимс”, “гурван сая иргэнээ хар тугалгатай махаар хооллодог 60 сая малтай Монгол” нийтлэлээрээ шилдэг 10-ын долоод жагссан юм.

“БАЛДОРЖ” ШАГНАЛЫН ШИЛДЭГ 10

● “Блумберг” телевизийн сурвалжлагч Н.Хонгорзул-“Монголд үйлдвэрлэв” цуврал нэвтрүүлэг.

● “Монцамэ” агентлагийн сэтгүүлч Б.Алтанхуяг “Аниргүйн гүн дэх цаг хугацаа”, тагтаа паблишинг хэвлэлийн газрын ерөнхий редактор У.Бямбанямтай хийсэн цуврал ярилцлага, “Өөрийгөө үл тоон бусдын өмнөөс дуугарах нь сэтгүүлчийн үүрэг болохоос сэтгүүл зүйн карьер хөөдөг салбар биш” нийтлэл.

● “Өдрийн сонины” сэтгүүлч Э.Хүрэлбаатар-“Замын-Үүдээр зэрлэг адуу мэт чихцэлдэн дайрах монголчуудын нэг өдөр” сурвалжилга.

● “Засгийн газрын мэдээ” сонины сэтгүүлч З.Цэлмэг “Харилцуурын цаадах нулимс”, “Гурван сая иргэнээ хар тугалгатай махаар хооллодог 60 сая малтай Монгол” нийтлэл.

● “Зууны мэдээ” сонины сэтгүүлч Б.Солонго-“Монгол хүнд цэвэр ус хэрэглэх эрхийг олгоё”, “Аврал эрсэн зэрлэг амьтдыг хамгаалъя” цуврал нийтлэл.

● “Монголын медиа” корпорацийн сэтгүүлч С.Батзаяа “Өв соёлгүй Монгол” цуврал нийтлэл, нэвтрүүлэг.

● 25-р суваг телевизийн Д.Эрдэнэбаяр, Ж.Пүрэвдаваа, Г.Мөнхбаяр, Г.Нацагдорж-“Нэг удаа” үндэсний контент, “Монгол Солонгост нэг удаа” телевизийн цуврал нэвтрүүлэг.

● “Үндэсний шуудан” сонины сэтгүүлч Б.Энхмарт-“Зургаан настай Баяндүүрэнгийн сургуульдаа хүрэх зам” сурвалжилга, “Бид болон Монголын тал нутаг танд хайртай” нийтлэл.

● “ТВ 9” телевизийн сэтгүүлч Д.Ганзориг- “Хасах градус: Алт дагасан харуусал буюу гэрийн буйрын эрх мэдэл” цуврал, “хүн малтайгаа орхигдсон хөвсгөл нуурын энэлэн” нэвтрүүлэг.

● “Өнөөдөр” сонины сэтгүүлч Х.Уянга-“Бөөнцагаан нуурын бөөн эмгэнэл” цуврал сурвалжилга, “Амьдрал сайн уу” цуврал нийтлэл. Дэд байр: МҮОНРТ-ийн Г.Батзаяа, Ж.Золзаяа, Б.Лхагвасүрэн-Хүний эрхийн сэдвээр хийсэн цуврал нэвтрүүлэг. Гранпри шагнал: “Өнөөдөр” сонины сэтгүүлч Т.Энхбат, Ж.Сувдмаа-“Хариуцлагатай уул уурхайн эрэлд” цуврал сурвалжилга.