A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/190/

Засаглал муутай компаниудын зам мухардаж байна

Компанийн засаглалыг жижиг хувьцаа эзэмшигчдэд хандах хандлагаар нь хэмжье

Засаглал муутай компаниудын зам мухардаж байна
 0 сэтгэгдэл

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/190/


Монголын хөрөнгийн биржид бүртгэлтэй компаниуд хувьцаа эзэмшигчдийн ээлжит хурлаа зарлан хуралдуулах хугацаа энэ сард дуусгавар болно. Тэд үйл ажиллагааны ашиг, орлогоос хамааран нэгж хувьцаанд хэчнээн төгрөгийн ногдол ашиг тараахаа олон нийтэд эхнээсээ мэдэгдэж байгаа. Компанийн засаглалын үндэсний тайлангаас харахад, хөрөнгийн биржид данстай зарим хувьцаат компани засаглалын үзүүлэлтээсээ болоод зангаа таниулж эхэллээ. Энэ байдал нь тухайн компанийн хувьцааны үнэлгээнд сөргөөр нөлөөлөөд зогсохгүй хөрөнгө оруулагчдын итгэлд сэв суулгах хэмжээний эрсдэл болдог. Нэг компанийн жижиг алдаа эргээд нийт зах зээлийн өсөлтөд тээг тавих сул талтай. Компанийн энгийн болон давуу эрхийн хувьцааг эзэмшсэн этгээд тухайн компанийн хувьцаа эзэмшигч болдог. Хувьцаа эзэмшигч мэдээлэл авах, хувьцаа эзэмшигчдийн хуралд оролцох, санал өгөх эрхтэй. гэтэл Монголд жижиг хувьцаа эзэмшигчдийн эрх ашиг хамгийн их зөрчигдөж буйг тайлангаас харж болно. Энэ талын гомдол Санхүүгийн зохицуулах хороонд байнга ирдэг байна.


Тухайлбал, өнгөрсөн онд иргэд, хөрөнгө оруулагчаас нийт 267 өргөдөл, гомдол ирсэн бөгөөд үүний 26 хувь нь үнэт цаасны зах зээлтэй холбоотой байв. Хүний итгэлийг олох гэж яваа зах зээлд бүртгэлтэй компаниудад тунгалаг, ил тод засаглал үгүйлэгдэж байгаа нь энэ. Гомдол, өргөдлийн дийлэнх нь хувьцаа эзэмшигчийн зөвшөөрөлгүй хийгдсэн арилжаатай холбоотой байгаа юм. СЗХ-ноос энэ талын зөрчил гаргасан 17 брокер, дилерийн компанийн үйл ажиллагаа эрхлэх тусгай зөвшөөрлийг өнгөрсөн онд хүчингүй болгожээ. Зөвхөн нэг жилд 17 компани зөрчил гаргадаг гэхээр хувьцаа эзэмшигчид хэрхэн хохирч байгаа нь ойлгогдоно. “Компанийн засаглалын үндэсний тайлан”-д олонх компани хувьцаа эзэмшигчдийн үндсэн болон бусад эрхийг маш бага хувиар эдлүүлэх хандлагатай байна хэмээн дурджээ. Хэдийгээр хууль, тогтоомжид хувьцаа эзэмшигчдийн эрхийг харьцангуй сайн тусгаж өгсөн ч үүнийг хэрэгжүүлэх тал дээр компаниуд хангалтгүй үнэлгээ авсан хэвээр. Ногдол ашиг болон үйл ажиллагаатай холбоотой мэдээллийг ил тод байлгах нь тухайн компани хэр засаглал сайтайг илтгэдэг. Тэгвэл хөрөнгийн биржид бүртгэлтэй 200 гаруй компанийн 123 нь өнгөрсөн оны байдлаар үйл ажиллагааны болон санхүүгийн тайлангаа тогтмол ирүүлж хэвшиж эхэлж байна.

• Ногдол ашиг болон үйл ажиллагаатай холбоотой мэдээллийг ил тод байлгах нь тухайн компани хэр засаглал сайтайг илтгэдэг.

• Компаниудын санхүүгийн тайлантай холбоотой дутагдал, зөрчил маш их гарах болов.

• Хяналтын багц ийнхүү цөөн тооны хөрөнгө оруулагчдын мэдэлд байгаа нь жижиг хувьцаа эзэмшигчдийн эрх зөрчигдөх эхлэл болсон

Үлдсэн 60 гаруй компани үйл ажиллагаа явуулж байгаа эсэх нь тодорхой бус, х тайлан гаргажээ. Тайлангаа өгөх хуулийн хугацаа хэдийнэ өнгөрсөн ч хэл ам дагуулж байж сая нэг хагас дутуу тайлан илгээдэг байна. 60 компанийн цаана хувьцаа эзэмшигчдийн эрх ашиг хөндөгдөж буй. Компанийн сайн засаглалыг нэвтрүүлж, соёл болгон хэвшүүлж чадаагүй, нэг ёсондоо хүй нэгдлийнхээ түвшинд байна гэсэн үг. Ийм компаниудаас хөрөнгө оруулагчид дөлдөг. Тэрчлэн олон улсын зах зээлд гарах тухай яриад ч яахав. Тухайн хувьцаат компанийг хөрөнгө оруулагчид ихэвчлэн хагас жилийн болон жилийн тайлангаар нь дүгнэж ирсэн. Гэхдээ компанийн тайлан бүхнийг 100 хувь харуулж чадахгүй болж байна. Учир нь, компаниудын санхүүгийн тайлантай холбоотой дутагдал, зөрчил маш их гарах болов. тухайлбал, тайланд хөндлөнгийн аудитор оролцоогүй байх тохиолдол цөөнгүй гарчээ. Уг нь хувьцаа эзэмшигчдийн итгэлийг бий болгох зорилгоор компанийн санхүүгийн тайланд хөндлөнгийн аудитор томилдог.


Гэтэл энэ эрхээ хувьцаа эзэмшигчид бүрэн эдэлж чадахгүй байна. Манай улсад бүртгэлтэй байгаа компаниудын хувьцааны ихэнх нь цөөн тооны хөрөнгө оруулагчдад төвлөрсөн. Хяналтын багц ийнхүү цөөн тооны хөрөнгө оруулагчдын мэдэлд байгаа нь жижиг хувьцаа эзэмшигчдийн эрх зөрчигдөх эхлэл болсон гэж үздэг. Энэ нь хөрөнгийн зах зээлийн талаарх сөрөг ойлголт олон нийтийн дунд газар авахад хүргэж буй. тэдний эрх ашигтай холбоотой мэдээлэл авах, санал өгөх, ногдол ашиг авах, компанийн засаглалтай холбоотой зөрчил голлосон хэвээр байна. Хөгжиж буй зах зээлийн хамгийн чухал оролцогч нь чухамдаа жижиг хувьцаа эзэмшигч. Үүнийг сүүлийн хоёр жилд амжилттай болсон компаниудын IPO бага багаар харуулсан гэж хэлж болно. Тухайлбал, энэ оны гуравдугаар сард хөрөнгийн зах зээлд хөл тавьсан “ЛэндМН ББСБ” олон нийт болон стратегийн хөрөнгө оруулагчдад нийт хувьцааныхаа 25 хувийг санал болгосон. Монголын хөрөнгийн зах зээлд үнэт цаас гаргасан компаниуд дундаас хамгийн их захиалга авсан тус компани 5823 хувьцаа эзэмшигчтэй болж, хөрөнгийн зах зээлээс богино хугацаанд таван тэрбум төгрөг татан төвлөрүүлж чадсан. Энэ нь хөрөнгийн зах зээлд ямар их нөөц, боломж байгааг бодитоор үзүүлэв. Үл хайхарч байсан жижиг хувьцаа эзэмшигчдээ гаднын компаниуд хүртэл аргадаж, тэдний өмнө бөхийж байна.


Тухайлбал, жилийн тайлангийн хурал ойртох тусам өмнөд Солонгосын компаниуд жижиг хувьцаа эзэмшигчдийг санал өгөх эрхээ эдлэхийг уриалах болов. Өмнө нь тус улсын компаниуд тайлангийн хуралдаа жижиг хувьцаа эзэмшигчдийг урилгүй, хурлаа түргэхэн дуусгаж, хөрөнгө оруулагчдын шүүмжлэлийг сонсохоос зайлсхийдэг байсан бол нөхцөл байдал одоо 360 градус эргэжээ. тайлангийн хурлаа ёс төдий хийдэг компаниуд хувьцаа эзэмшигчдийн ирц бүрдүүлэх шинэ журам мөрдөх болсон нь компанийн засаглал шат ахих боломж хэмээн харж байна. Монголд ч ялгаагүй хувьцаа эзэмшигчдийг үл тоомсорлодог, олон компани нэг өдөр тайлангийн хурлаа зэрэг хийдэг хуучинсаг байдал үргэлжилсээр. Хөрөнгийн зах зээл хөгжөөд 28 жил өнгөрөхөд дөнгөж 20 гаруйхан компани IPO хийсэн. Илүү олон компани хувьцаагаа олон нийтэд санал болгох боломж байсан ч компанийн тааруу засаглал үүнд чөдөр болсоор ирлээ. харин одоо үүнийг хөрөнгийн зах зээлд шинээр гарч буй ком- паниуд өөрчилж магадгүй юм. Тэд илүү олон хувьцаа эзэмшигчтэй болж, тэлж томрохын тулд компанийн нийгмийн хариуцлагаа ухамсарлаж, жижиг хувьцаа эзэмшигчдийн эрх ашгийг хамгаалах хэмжээнд төлөвшиж байна. Энэ ололтоо хадгалж чадвал өмнөд Солонгос болон Британийн сайн жишээ Монголоос хол биш.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Архины үйлдвэрүүдийн түүхий эд, спиртийг ариутгалын бодис болгоно

 0 сэтгэгдэл

Халдваргүйтгэл хийх ариутгалын бодисны тасалдал үүсээд байгаа нөхцөлд спирт, архины үйлдвэрүүдийн түүхий эдийг архи биш ариутгалын бодист ашиглах тухай шийдвэрийг өчигдөр болсон Засгийн газрын хуралдаанаар гаргажээ. Ингэснээр ариутгалын бодисын импортын тасалдлыг нөхөх юм байна.  Мөн БНСУ-аас эмч, мэргэжилтнүүдийн хамгаалалтын хувцсыг авахаар төлөвлөж байгаа юм. 

Эх сурвалж: www.gogo.mn

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Италид Covid-19-ийн халдвараар 12 хүн нас барлаа

 0 сэтгэгдэл

Covid-19-ийн халдвар авсан хүний тоо дэлхий даяар 81 мянга давж энэ вирусээр нас барагсдын тоо 2,700 гараад байгаа юм. Хамгийн анх энэ өвчин гарсан газар буюу БНХАУ тэр дундаа халдварын голомт Ухань хотод вирусийн тархалт нэмэгдэх нь илт багасаж, уг вирусийн халдварыг тогтоон барьж хяналтдаа авсанд албан бусаар тооцогдоод байгаа бол БНСУ, Иран, Италид халдвар авагсдын тоо эрс нэмэгдэж аюулын харанга дэлдлээ. 

Итали улсад маш хурдацтай буюу нэг шөнийн дотор 147-оор нэмэгдэж, халдвар авсан хүмүүсийн тоо нийтдээ 470 болоод байгаа бол одоогийн байдлаар БНСУ-тай адил 12 хүн нас бараад байна. Тус улсын хойд хэсэгт байрлах тархалтын голомт болоод буй 11 тосгоныг хөл хорионд оруулж, олон нийтийн үйл ажиллагааг зохион байгуулахыг хориглосон бөгөөд сургууль цэцэрлэг, кино театруудыг хаажээ. Сүүлийн хоёр хоногт Бразил, Австри, Хорват, Грек, Норвеги, Швейцарь, Гүрж, Умард Македон улсад Covid-19-ийн шинэ тохиолдол бүртгэгдээд байгаа юм. Эдгээр халдвар авсан хүмүүсийн ихэнх нь Италид очоод эх орондоо эргэж ирсэн хүмүүс байжээ. Тухайлбал, Латин Америкт илрээд байгаа анхны өвчтөн Италид бизнес уулзалтад оролцсон байжээ. 

Үүнтэй холбоотойгоор Италийн бүлэглэл өчигдөр Хятад эзэнтэй үсчний газар луу халдсан байна. Тэд эх оронд нь Covid-19-ийн халдвар тархсанд тэднийг буруутай гэж үзжээ. 

Эх сурвалж: www.worldometers.info

www.reddit.com

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

БНСУ-тай хийх бүх нислэгийг зогсоолоо

 0 сэтгэгдэл

Улсын Онцгой комисс дөнгөж сая хуралдаж дууссан бөгөөд шийдвэрлэсэн асуудлынхаа талаар мэдээлэл хийж байна. Хуралдаанаар БНСУ-ын Бусан, Инчеон хотууд руу хийх бүх нислэгийг 2020 оны гуравдугаар сарын 2-ныг хүртэл түр хугацаагаар зогсоох шийдвэр гаргалаа. Энэхүү шийдвэр маргааш буюу хоёрдугаар сарын 25-наас хэрэгжиж эхэлнэ. Дамжин өнгөрч байгаа буюу транзит зорчигчдын хувьд зөвхөн Инчеоны нисэх буудлаас авах зохицуулалтыг хийжээ. Энэ талаар Зам тээврийн хөгжлийн сайд Б.Энх-Амгалан “Гуравдугаар сарын 2-ныг хүртэл нийтдээ 18 нислэг байна. Бусанаас 4 удаагийн нислэг байгаа бөгөөд 367 зорчигч тийзээ захиалжээ. Нийтдээ 3668 хүн тийзээ авсан бол 2504 хүн явах захиалга өгсөн. Эдгээр тийзүүд үнэгүй буцаагдана. Мөн бид авиа компаниудад хорио тавигдсан үед одоо авсан тийзээр зорчих бололцоо, боломжийг хангаж өгөх чиглэлийг өгч байгаа. Солонгосын чиглэлд зургаан авиа компани нислэгээ цуцалсан. Мөн авиа компаниудад тархалтыг газар авахуулахгүйн тулд агаарын хөлөгт халуунтай хүмүүсийг суулгахгүй байх, шалгалтыг нарийн явуулах, халдварын бүсээс ирсэн хүн суулгахгүй байхыг онцгой анхаарах чиглэл өгсөн байгаа” гэлээ. 

Эрүүл мэндийн сайд Д.Сарангэрэл “Иран, БНСУ, Итали болон бусад орнуудад шинэ коронавирусийн халдвар ноцтой болж байгаатай холбогдуулан энэ тархалт дэлхийн цар тахлын түвшинд хүрэх вий гэдэг болгоомжлол байгааг ДЭМБ-аас мэдэгдсэн. Өнөөдрийн байдлаар манай улсад Замын-Үүдэд 104, Дорнодод 5, ХӨСҮТ-д 9, нийт 134 тохиолдлыг тусгаарлаад байна. Энэхүү халдварт өвчнөөс сэргийлэх хамгийн чухал алхам бол хөдөлгөөний хязгаарлалт хийх юм. Тиймээс УОК-оос дээрх шийдвэрийг гаргасан. БНСУ-ын ерөнхийлөгч шинэ коронавирусийн халдварын үед бүх иргэдийн төлбөрийг дааж, оношилж эмчлэх тухай сайхан мэдээг дуулгасан. Гэхдээ ГХЯ, ЭМЯ Монгол улсынхаа иргэдэд онцгойлон анхаарал хандуулах чиглэлд  хамтран ажиллаж байгаа. Шинэ коронавирусийн халдвар 29 улсад илэрч, 79 мянган хүн халдвар аваад байна” гэлээ. ГХЯ-ны сайд Д.Цогтбаатар “Солонгосын талтай байнгын харилцан холбоотой ажиллаж байгаа. Манай улсын иргэд коронавирустэй холбоотой асуудлаар эмнэлэгт үзүүлэх тохиолдолд ямар нэгэн төлбөр тооцоо шаардахгүй гэсэн мэдээллийг өгсөн. Бид үл ойлголцол үүсгэхгүй байх тал дээр ажиллаж байна. Дэгүд байсан, зорчсон, ирж байгаа иргэдэд түр хугацаагаар виз олгохгүй байх шийдвэрийг гаргасан” гэлээ.

Эх сурвалж: www.gogo.mn

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Сар шинийн өдрүүдэд гэртээ байж, айлаар зочлохгүй байхыг ОНЦГОЙЛОН ХҮСЛЭЭ

 0 сэтгэгдэл

  • БНХАУ-ын 31 муж вирусийн халдварыг хяналтандаа авахыг хичээж байгаа ч бусад оронд тархалт өндөр байна

Шинэ коронавирусийн халдвараас урьдчилан сэргийлэхийн тулд эрүүл мэндийн байгууллага төдийгүй холбогдох байгууллагууд 24 цагийн бэлэн байдалд ажиллаж байгаа бөгөөд ирэх долоо хоногт тохиох сар шинийн баярын өдрүүдэд иргэдийг гэртээ байж, айлаар зочлохгүй байхыг онцгойлон анхаарууллаа. Хэдийгээр манай улсад шинэ коронавирусийн халдварын тохиолдол бүртгэгдээгүй хэдий ч нийгмийн эрүүл мэндийн байдлын үнэлгээг таван удаа хийсний эцэст коронавирус манай улсад зөөвөрлөгдөн ирэх эрсдэл өндөр байна гэж гараад буй. ЭМЯ-ны Шуурхай удирдлагын газрын дарга Д.Нарангэрэл “Сар шинийн баярын өдрүүдэд эрсдэл өндөр нөхцөл байдалд байна. Монголчуудын ихэвчлэн зорчдог, олон хүн оршин суудаг Япон, БНСУ зэрэг азийн орнуудад халдвар эрчтэй тархаж, 24 цагийн дотор зуу, зуугаараа нэмэгдэж байна. БНСУ-ын дөрвөн муж, зургаан хотод халдварын тохиолдол бүртгэгдээд байгаа бөгөөд Дэгү хотын иргэн сүмд залбирал үйлдэж, эмнэлэгт хандсанаас болж ийнхүү халдварын тохиолдол нэмэгдээд байгаа юм. Нэг хүнээс маш олон хүнд халдвар тархаж болдог гэдгийг энэ үйл явдал харуулж байгаа бөгөөд манай эрдэмтэн, судлаачдын тооцооллоор нэг хүн халдвар авахад цаашид таван хүнд нэг дор тарааж, тэр таван хүн нь таван мөчлөгийн хугацаа буюу таван үе дамжихад 384 хүнд халдвар тарааж болох юм гэсэн судалгааг хийсэн. Олон улсад өгч байгаа зөвлөмжид хүн амын бөөгнөрлийг үүсгэхгүй байх, өвчлөлийн сэжигтэй хүн олон нийтийн газар, эмнэлгээр явахгүй, гэр гэртээ байхыг зөвлөж байна. Тиймээс иргэд онцгой анхааралтай байж, гэр гэртээ байж, айлаар зочлохгүй байхыг онцгойлон хүсэж байна” гэсэн юм. БНХАУ-ын 31 муж вирусийн халдварыг хяналтандаа авахыг хичээж байгаа ч бусад оронд тархалт өндөр байна гэдгийг ДЭМБ, эрдэмтэн судлаачид анхааруулж байна.

Эх сурвалж: www.gogo.mn