A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/3318/

Сурагчид амралтаа гэртээ, эсвэл компьютер тоглоомын газарт өнгөрүүлж байна

 0 сэтгэгдэл

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/3318/
  • Сурагчдад зориулсан контент дутагдсаар 
  • Сурагчдын хоёрдугаар улирлын амралт арванхоёрдугаар сарын 22-ноос, гуравдугаар улирлын амралт, гуравдугаар сарын 16-наас эхэлнэ. Энэхүү амралтуудаар сурагчид 2-3 долоо хоног амардаг. Дахиад л ийм маягаар амралтаа өнгөрүүлэх үү

Ерөнхий боловсролын сур­гуулийн сурагчдын амралт өнгөрсөн даваа гарагаас албан ёсоор эхэлсэн. Гэвч уг амралт долоо хоног учраас удахгүй дуусна. Тэгвэл хүүхдүүд амралтаараа юу хийж байна вэ. Магадгүй зарим нь урлаг, спорт, гадаад хэл гэх мэт секц, дугуйландаа хамрагдаж байгаа биз. Харин нөгөө хэсэг нь амралтаа хэрхэн өнгөрүүлж байгааг сонирхлоо.  Яг үнэндээ сурагчдад амралтын хэдхэн хоногоо үр дүнтэй өнгөрүүлэх газар тун ховор болжээ. Ядахад нийслэлд ханиад томуу их байгаа учраас олон нийтийн газраар өсвөр, бага насны хүүхдүүдийг олноор цуглуулахыг хориглосон байдаг. Уг нь зөв шийдвэр. Гэвч амрааж байна гээд гэрт нь бас хориод байж боломгүй. Амарсан хүүхдүүдийн чөлөөт цагийг хэрхэн үр дүнтэй өнгөрүүлэх талаар бодолгүй өнгөрөөсөн нь алдаа болжээ. Сурагчдын амралтын хугацаанд тэдэнд зориулсан өдөрлөг, ажлыг нэг ч удаа зохион байгуулсангүй. Тийм төлөвлөгөө ч алга. Монголд үйл ажиллагаа явуулж буй 100 орчим телевизээс нэг нь ч хүүхдийн насны онцлогт тохирсон нэвтрүүлэг гаргасангүй. 10 гаруйхан жилийн өмнө төв телевизээр сурагчдын амралтад зориулсан нэвтрүүлгүүд тусгай хөтөлбөрөөр гарч, музей, театр, кино театрууд бяцхан үзэгчдэдээ зориулж тусгай хөтөлбөрөөр үйлчилдэг байлаа. Зурагтаар гарч буй нэвтрүүлэг, кино нь ч багачуудын анхаарлыг ихээр татдаг байв. Тухайлбал, “Дээвэр дээр суудаг Карлсон”, “Электрон жаал”, “Үлгэрийн баатрууд амил­сан нь”, “Баригдашгүй өшөө авагчид”, “Алтан малгайн эрэлд”, “Нохойтой дөрвөн танкчин” гээд дурдаад байвал дуусашгүй онц сонирхолтой киног МҮОНРТ-­ийн алтан фондоос үздэг байлаа. Улсын хүүхэлдэйн театр, Улсын драмын эрдмийн театр, Улсын цирк, “Ялалт” кино театр гээд олон газарт сурагчдад зориулсан үнээр үйлчилж, анги хамт олноо­роо багшаа даган урлагийн ертөнц­тэй танилцдаг байсансан. Харин одоо энэ бүхэн 1990-­ээд сүүлч, 2000 оны эхэн үед сургууль төгсөгчдийн түүх болоод үлджээ. 2019-­2020 оны хичээлийн шинэ жилийн сурагчдын хамгийн эхний амралт эхлээд гурав хонож байна. Бид тэдэнд зориулсан ямар үзвэр байгааг сонирхлоо.

МҮОНРТ-ээр хуучны кинонууд гарч байна

Монголд 100 орчим телевиз үйл ажиллагаа явуулдаг МҮОНРТ-­ийг эс тооцвол бусад нь арилжааны чиглэлийнх. Наадам, цагаан сараар осолдохгүй 3­4 нэвтрүүлэг бэлтгэж гаргадаг. Харин хүүхэд арилжааны телевизүүдийн хувьд хэн ч биш бололтой. МҮОНРТ улиг болсон хэдэн хуучны монгол , орос киногоор л бэлэг барьж байна. “Улаан дарцаг”, “Дэгдээхэй нас”, “Сүхболдын яриа”, “Зуслангийн найзууд”, “Гриша хүү”, “Серёжа хүү” гээд л... ингэж үзсээр байгаад хүүхдүүд киноны үйл явдлыг бараг цээжилсэн байх. Ямар сайндаа учир мэдэх зарим хүүхэд “Одоо энэ киногоо гаргахаа болиосой” гэж хэлэх вэ. Тэгвэл “Dream box” хүүхдийн төрөлжсөн сувгаар “Да Винчи” танин мэдэхүйн нэвтрүүлэг гарч байна. Гэхдээ энэ нь сурагчдын амралтад зориулсан тусгай хөтөлбөр биш. Тус сувгаас боловс­руусан төлөвлөгөөт нэвтрүүлэг билээ. Бусад телевизийн хөтөл­бөрийг гүйлгэж харлаа. Сурагчдын амралтад гэсэн тодотголтой нэг ч өгүүлбэр алга. Оройн цагаар хятад, солонгос сериал, өдөр нь түүний давталт, бараа зардаг нэвтрүүлгүүд л явж байна. Ихэнх нь өмнөх оройныхоо хөтөлбөрийг давтдаг. Уг нь сурагчдын амралтад зориулсан нэвтрүүлэг, онц сонирхолтой киногоор хөтөлбөрийнхөө хэд­хэн цагийг зарцуулдаг бол сайнсан. Арилжааны телевиз гэхээрээ л төлбөртэй ярилцлага, реклам, эфирээр дамжуулан элдэв төрлийн бараа зардаг байх ёстой гэж ойлгоогүй байлтай. XXI зуунд арай өөрөөр сэтгэж, шинийг санаачилбал үзэгчдийн тоогоо нэмэх магадлалтай. Үзэгчдийн тоо нэмэгдэхийн хэрээр ашиг орлого нь өснө. Ер нь л сурагчдад зориулсан тусгай үзвэрээр үйлчилж буй байгууллага цөөрчээ. 

10-15 насныхан РС тоглоомын газрыг эзэгнэн өдрийг өнгөрүүлнэ

10 гаруй жилийн өмнөхөн үзвэр, үйлчилгээ, урлаг соёлын байгууллагын менежерүүд тасалбараа багц багцаар нь бариад л сургуулиудаар хэсдэг байлаа. Сурагчдад зориулсан үнэ тогтоож, басхүү хөөрхөн үзвэр бэлтгэнэ. Харин өнөөдөр тийм зүйл харагдахаа больжээ. Хүүхдээ амралтаар нь юу үзүүлэх вэ гэж бодон хэдэн газраар орлоо. Эхний орсон газар хуучнаар “Ялалт”, одоогийнхоор “Тэнгис” кино театр. Тус театр сурагчдын амралтад зориулан хоёр хүүхэлдэйн кино өчигдрөөс гаргаж эхэлжээ. Эхнийх нь “Адам гэр бүл”, нөгөөх нь “Салма сүнсний хотод” нэртэй хоёр хүүхэлдэйн кино юм. 10­аас дээш насныханд зориулсан дээрх хоёр хүүхэлдэйг сурагчдын амралттай давхцуулан зориуд өчигдөр Монгол дахь нээлтийг нь хийж байгаагаа албаныхан тайлбарласан. “Өргөө” кино театрт ч мөн адил дээрх хоёр хүүхэлдэйн кино өчигдөр нээлтээ хийжээ. Ер нь нийслэлд байдаг гурван кино театр яг л адилхан программтай байна. Алдарт “Бродвэй” театрийн албан ёсны эрхтэйгээр “Улаанбаатар” чуулгад “Питер Пэн” хүүхдийн мюзиклийг сурагчдын амралтад зориулан ердөө ганцхан удаа тоглосон нь өчигдөр байлаа. Харамсалтай нь, тасалбар хэдийнэ дууссан байв. Эдгээрийг эс тооцвол сурагчдад зориулсан үзвэрээр үйлчилж буй соёлын байгууллага алга. Хүүхэлдэйн театраар орлоо. Хоёр сарын өмнө буюу наймдугаар сарын 27-­нд баталсан хуваарийн дагуу ирэх сарын 2-­ноос “Могжоохон даагатай жогжоохон хүү”, “бүлтээхэй, дэлдээхэй хоёр”, “Бяцхан хатагтайн хүүхэлдэйн театр”, “Долоон өндөгтэй доголон шаазгай”, “Нугасны муухай дэг­дээхэй”, “Тэнэг бяцхан хулгана”, “Гэрэлт бяцхан цох нарыг авар­сан үлгэр” гэх мэт бяцхан үзэгчдэд зориулсан жүжиг гарах нь ээ. Харин сурагчдын амралтад зориулсан ямар нэгэн хөтөлбөр байхгүй байв. Түүнчлэн улсын драмын эрдмийн театр, Дуурь бүжгийн эрдмийн театр зэрэг Монголын урлагийн томоохон байгууллагууд сурагчдын амралтад ач холбогдол өгсөнгүй. Уг нь УДЭТ-­ын урын санд “Норовын намтар”-­аас эхлээд сурагчдад, тэр тусмаа бага, дунд ангийнханд зориулсан бүтээл нэлээд хэд бий. Намрын амралтаар багш нар сурагчдаа дагуулаад музейгээр үйлчлүүлдэг байсан нь зогсчээ. Нийслэлд үйл ажиллагаа явуулж буй музейнууд хүн багатай, эль хуль байдалтай. Ийм л дүр зурагтайгаар сурагчдын эхний амралт дуусах бололтой. Нарны гүүрийн баруун талд байрладаг зоопаркт очлоо. Хүн багатай байна. Тус хүрээлэнгийн ажилтан хэлэхдээ “Ер нь ажлын өдрүүдэд харьцангуй бага хүн үйлчлүүлдэг. Харин амралтын өдрүүдэд эрс нэмэгддэг. Хүүхдүүд их сонирхдог юм” гэв. 

Сурагчид компьютер, гар утастай нөхөрлөж амарч байна 

Нийслэл даяар сурагчид амарч байхад тэдэнд амралтын чөлөөт цагаа өнгөрүүлэх газар байдаггүй нь тоогүй. Охид гар утсаараа фэйсбүүк ухаж, хөвгүүд компьютер тоглоомын газар буудалцаж өдрийг өнгөрүүлж байна. Компьютер тоглоомын газар өглөө 10.00 цагаас хаалгаа нээдэг. Нээхтэй нь зэрэгцээд 10­-15 насныхан рс тоглоомын газрыг эзэгнэн өдрийг өнгөрүүлнэ. Хичээл амарсан нь сурагчдад, тэр тусмаа бага, дунд ангийн хөвгүүдэд бүр ч том олз болжээ. бас ийм үйлчилгээ эрхэлж буй компаниудад ч орлогоо нэмэгдүүлэх далим юм. Уг нь үүний оронд үзвэр үйлчилгээний газруудад хүүхдэд зориулсан уран бүтээл хийсэн бол... Мөн телевизүүд хүүхдүүдийн амралтын цагаар тэдэнд зориулсан мэдээ, нэвтрүүлгийг бэлтгэсэн бол “нүдээ олох” байв. ЕБС-­ийн хоёрдугаар улирлын амралт бараг бүтэн сарын хугацаанд үргэлжилдэг. Энэ үед бас л одоогийнх шиг ямар ч бэлтгэлгүй сууж байх уу. Ер нь телевиз, урлаг, соёлын байгууллагууд дараа дараачийн амралтаар үзвэр, үйлчилгээндээ анхаарана буй за.










A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Дотоод орчны агаар гадаад орчныхоос чухал

Хүн амьдралынхаа 10-15 хувийг гадаа, 85-90 хувийг дотоод орчинд өнгөрүүлдэг. Тиймээс эрүүл мэндээ хамгаалахын тулд дотоод орчны агаарыг цэвэр байлгах нь хамгийн чухал юм.

 0 сэтгэгдэл



Аль болох том, далбагар ногоон навчтай цэцэгс агаарыг сайн цэвэршүүлдэг


1. Мөнхрөө 

2. Ногоодой 

3. Нөмөргөнө

4. Авиргана 

5. Зуун наст 

6. Агланоема

Мөнхрөө:

Агаар цэвэршүүлэх чадва- раа раа хамгийн өндөрт тооцогддог. Зөвхөн өдөр төдийгүй, шөнө ч хүчилтөрөгч ялгаруулдаг. 

Ногоодой:

Дотор тасалгаан дахь агаарыг хоёр өдрийн дотор 90 хувь цэвэршүүлдэг. 

Нөмөргөнө

Агаар дахь нянг 60 хүртэл хувь бууруулах чадвартай.  


Тогтмол агаар сэлгэж байх 

Гадна агаар бохирдолтой үед цонх нээх боломжгүй болдог. Тиймээс халуун орчинд хүчилтөрөгчийн агууламж багасаж, вирус хурдан үрждэг. Тэгэхээр аль болох агаарын бохирдол бага үед цонх, хаалгаа онгойлгож, агаарыг тогтмол сэлгэж байх нь чухал. 

Чийгтэй цэвэрлэгээ 

Дотоод агаарын бохирдол, тоосжилт нь агаарыг хуурайшуулж, эрүүл мэндэд сөргөөр нөлөөлж байдаг. Тиймээс тогтмол чийгтэй цэвэрлэгээ хийж, агаарын тоосжилтыг бууруулж, чийгшүүлж байх нь чухал. Мөн жамц давстай ус агаарт цацах зэрэг хэлбэрээр агаарыг цэвэршүүлж, чийгшүүлэх боломжтой. 

Зөгийн лаваар хийсэн лаа

Зах зээлд зөгийн лав болон парафинтай лаа худалдаалдаг. Дотоод агаарын бохирдлыг бууруу­лахад зөвхөн зөгийн лаваар хийсэн лаа асаах нь үр дүнтэй. Энэ төрлийн лаа нь шаталтын үр дүнд сөрөг ион ялгаруулснаар агаар дахь бохирдолтой нэгдэж, устга­даг байна. Ялангуяа харшил, астматай хүмүүст энэ аргыг зөвлөдөг. 

Жамц давс

Байгалийн давс нь агаар цэвэршүүлэх нөлөөтэй. Тиймээс жамц давсаар хийсэн ширээний гэрлүүд түгээмэл ашиглагдах болжээ. Үүнээс гадна, хүнсний жамц давсыг ил байлгах, усанд найруулж агаарт цацах зэрэг нь ч агаарыг цэвэршүүлэх эерэг нөлөөтэй.


A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Өөр эмэгтэйд хайртай ч эхнэрээсээ салмааргүй байна

Эхнэрийнхээ хайр халамжийг өөр хүнээс эрэлхийлж байх магадлалтай

 0 сэтгэгдэл

Засгийн газрын мэдээ сонин мэргэжлийн сэтгэлзүйчидтэй хамтран ээлжит зөвлөгөөгөө өгч байна. Энэ удаа Focus on the Family Mongolia байгууллагын тэргүүн, клиник сэтгэл зүйч Т.Хонгорзул манай уншигчдаас ирсэн асуултад хариуллаа. Хэрэв танд сэтгэл зүйн тулгамдсан асуудал байвал манай сонинд хаяглан ирүүлээрэй. 

ХҮҮХЭД ШИГ ЗАН ГАРГААД БАЙГАА ЭЭЖИЙГЭЭ ЯАХ ВЭ 

-Ээж маань 50 настай. Цаг хугацаа өнгөрөхийн хэрээр улам л хүүхэд шиг болоод байх юм. Уурлах, гомдох, баярлах нь их амархан болсон. Гэхдээ гомдол нэхэх нь ихсээд байна. Цаашид яаж харьцвал дээр вэ? ­

-Энэ нь насны сэтгэл зүйн онцлог болон дааврын өөрч­лөлттэй холбоотой байж болох юм. Ээж тань ямар нэгэн зүйлд санаа зовниж, стресстэй байгаа эсэхийг анзаараад үзээрэй. Өөрийнх нь сэтгэл санааг ойлгож сонсох хүн байхгүй үед түүнийгээ уур бухимдал, гомдлоор гадагшлуулдаг байж болох юм. Хамгийн гол нь сэтгэл санааных нь байдлыг сонсож ойлгохыг хичээгээрэй. Ганцаардаж байгаа мэдрэмж төрж байгаа эсэх, найз нөхөдтэй эсэх, өөрийнх нь сэтгэлийг зовоож байгаа ямар нэг зүйл байгаа эсэх гэх мэт. Аль болох өөрийнхөө дуртай зүйлийг хийхэд цаг гаргах, найз нөхөдтэйгөө уулзаж ярилцах, дасгал хөдөлгөөн хийх зэрэг нь сэтгэл санааг өөдрөг болгодог. 

ЭХНЭРЭЭСЭЭ ХАЙР МЭДЭРДЭГ БОЛ ӨӨР ХҮНД СЭТГЭЛТЭЙ БОЛОХГҮЙ

-Эхнэр маань надаас олон эгч ч бид хамтдаа амьдралаа босгож, бизнесээ ч хөл дээр нь тогтоосон. Гэвч би өөр бүсгүйд сэтгэлтэй болж, бие энд ч сэтгэл тэнд явах боллоо. Гэр бүлээ салгамааргүй, бас тэр сайхан хайрыг амьдрал болгомоор байна. Яах вэ? ­

-Та гэр бүлийнхээ хүнээс хайр мэдэрдэг, нэг нэгэндээ сэтгэлээрээ ойр дотно байдаг бол өөр эмэгтэйд сэтгэлтэй болох боломжгүй юм. Эхнэртэйгээ хамт бизнесээ босгосон гэхээр магадгүй хоёулаа маш их ажиллаад харин өөрсдөдөө бага цагийг гаргаснаар нэг нэгнээсээ хол хөндий болсон байж болно. Энэ нь хайргүй болсон гэсэн үг биш бөгөөд магадгүй энэхүү үгүйлэгдэж байгаа орон зайг өөр хүнээс эрэлхийлж байх магадлалтай юм. Тиймээс та яарч шийдвэр гаргалгүй сэтгэлзүйчээс биечлэн зөвлөгөө аваарай. 

14 БОЛ ДОТНО ҮЕРХЭХ НАС БИШ

-Охин мааны 14 настай. Хэдэн сарын өмнөөс нэг хөвгүүнтэй үерхэх болсон. Хайр дурлалын асуудалд орооцолдоход хэтэр- хий балчир юм шиг санагдаад байна. Нас нь болоогүй байна гэж хорьж цагдах нь зөв үү, эсвэл зөнд нь орхих хэрэгтэй юу?

-Эцэг, эхчүүдийн сэтгэлийг зовоодог зүйл нь яах аргагүй үерхэл нөхөрлөлийн асуудал байдаг. Эрэгтэй, эмэгтэй жирийн найз нөхөрлөлийн харилцаа бол энэ насан дээр байх нь хэвийн хөгжлийн үе юм. Тухайлбал, спортоор хичээллэх, хичээлд нь туслах, дугуйланд хамт явах зэрэг нь хэвийн боловч харин дотно үерхэх нас биш юм. Тиймээс охинтойгоо ярилцах, ямар хил хязгаар тавих, гэртээ хэзээ ирсэн байх талаар зөвшилцөх нь зүйтэй. Загнаж буруутгах, уурлах, элдэв үгээр хэлэх зэрэг нь туслахгүй бөгөөд сайн ярилцаж энэ харилцааг үргэлжлүүлэх нь ямар үр дагаварт хүргэж болохыг ярилцаарай.

ЭХНЭРЭЭ АРХИНААС ГАРГАХ ГЭЭД ЧАДАХГҮЙ БАЙНА 

-Би эхнэртэйгээ ханилаад 35 жил болж байна. Гэвч сүүлийн хэдэн жил бор дарсанд хэтэрхий их дурлах боллоо. Архинаас гаргах эмчилгээнд явуулах гэж хэд хэдэн удаа оролдсон ч “би архичин биш” гээд халгаадаггүй. Эхнэр архи уух тусам гэр бүлийн амьдрал маань нүдэн дээр сүйрч байна. Одоо би яах вэ? ­

-Таны ханийн сэтгэл санааг зовоосон ямар нэгэн асуудал байгаа учраас архи ууж эхэлсэн болов уу. Архинд донтсон хүмүүст тулгардаг хамгийн том бэрхшээл бол үгүйсгэл байдаг. Хэчнээн их хэлээд аргадаад ч нэмэргүй өөрийгөө архичин биш гэж үгүйсгэдэг. Тиймээс албадан эмчилгээ хийлгээд ч тусалдаггүй. Хүнийг өөрчлөлтөнд хүргэдэг хамгийн том хүчин зүйл бол өөрийгөө хүлээн зөвшөөрөх явдал. Олон арга хэмжээ аваад ч нэмэргүй бол хэцүү ч гэсэн тухайн хүн шалдаа буусан цагт ухааралд ирэх үе бас байдаг. Танд хэцүү байгаа бол өөртөө сэтгэл зүйн зөвлөгөө аваарай. 

ХОЁР ТАЛААСАА БУУЛТ ХИЙЖ, ЗОХИЦОЖ АМЬДАР

-Эхнэр маань үргэлж л өөрийхөөрөө зүтгэж, бүх зүйлд намайг буруутгадаг. Эхэндээ би өхөөрдөж, бууж өгдөг байсан ч энэ нь сүүлдээ амьдралын хэвшил болж тогтох янзтай. Үргэлж л бууж өгнө гэвэл би цаашид тэсэхгүй бололтой. Яавал дээр вэ? ­

-Аливаа гэр бүлийн харилцаа нь нэг нэгэндээ буулт хийж, биесээ ойлгон хүлээн авах, итгэж найдах гэсэн уялдаатай бат бөх оршин тогтнодог. Аль нэг нь илүү давуу эрх эдэлж байна, би тэгш эрхтэй байх хэрэгтэй гэж оролдох нь хаана хүрэхээ мэдэхгүй явж байгаатай адил юм. Дийлэнхдээ хосууд өөрсдийнхөө өссөн орчин харилцаанаас шалтгаалан яг эцэг, эхтэйгээ харилцдаг шигээ харилцаж санаанд нь нийцэхгүй бол ханиас нь л бүх зүйл болоод байна гэж эндүүрдэг. Ханиа 100 хувь өөрийн хүссэнээр өөрчлөх боломжгүй гэдгийг хүлээн зөвшөөрөөд харилцан хоёр талаасаа буулт хийж зохицож амьдрах нь харилцааг илүү эерэг байхад нөлөөлнө.


A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Хуримтлал үүсгэж болох шилдэг аргууд

 0 сэтгэгдэл

Өчигдөр дэлхийн хуримтлалын өдөр болж өнгөрлөө. 1924 оны энэ өдөр Италийн Милан хотноо зохион байгуулагдсан Олон улсын хадгаламжийн банкны анхдугаар чуулганы үеэр Дэлхийн хуримтлалын өдрийг тэмдэглэн өнгөрүүлэх санаачилга гарсан нь биеллээ олж, өнөөг хүртэл уламжлал болгон тэмдэглэсээр иржээ. Энэ өдөр хуримтлал үүсгэхийн ач холбогдол, үр дүнгийн талаар бусдад сурталчлан таниулахаас гадна нэр алдартай хүмүүс өөрийн амжилтын туршлагаасаа бусадтай хуваалцдаг. Дэлхийн хуримтлалын өдөр болж өнгөрсөнтэй холбогдуулан хуримтлал үүсгэх аргуудын талаар сонирхуулья. 


Өдөр бүр бага багаар хуримтлуулах

Та эхний өдөр 100, дараагийн өдөр 200, гурав дахь өдөр 300 төгрөг гэх мэтээр өдөр бүр зуу зуун төгрөг нэмэн 365 хоногийн турш хуримтлал үүсгэвэл нэг жилийн дараа нийт 6,679,500 төгрөг хуримтлуулсан байх болно. Туршаад үзье гэж бодож байвал яг өнөөдрөөс эхлээрэй.

Түр зуурын сэтгэл хөдлөлд авталгүй,  зөвхөн өөрт хэрэгтэй зүйлдээ анхаараарай 

Дэлгүүрт явж байгаад гоё цамц олж хараад авчихдаг ч юм билүү гэж бодогдох үе танд гарч л байсан байх. Энэ үед өнөөх цамцныхаа үнэтэй тэнцэхүйц мөнгийг хадгаламжийн данс руугаа шилжүүлээд цамцыг харин байранд нь үлдээгээрэй. Угаасаа цамцанд үрэх л гэж байсан мөнгийг хадгаллаа гээд хожно уу гэхээс алдах юмгүй. Үнэхээр ямар нэг эд зүйлийг авахгүй л бол болохгүй юм шиг санагдаад байвал энэ зүйлгүйгээр одоог хүртэл амьдарч болсоор л ирлээ, авахгүй байлаа гээд юу алдах билээ гэж өөрөөсөө нэг асуугаад үзээрэй. Зарим нэг зүйл угаасаа байсан ч, байгаагүй ч ялгаагүй байдаг шүү дээ. Хүүхдэдээ ч бас чихэр, шоколад, тоглоом авъя гэхэд нь татгалзах тохиолдол зөндөө л бий. Энэ үедээ хүүхдээсээ үнэхээр чухал хэрэгтэй юу эсвэл оронд нь хадгаламждаа мөнгө хийх үү гэж санал болгож байгаарай. Үүний өмнө мэдээж хүүхдэдээ хадгаламжийн ач холбогдлыг сайтар ойлгуулсан байх хэрэгтэй. Хүүхдүүд бидний бодож байгаагаас ч илүү ухаалаг, илүү ухамсартай байдаг. 

Бэлэн мөнгөөр тодорхой нэг дэвсгэртийг цуглуулах 

Энэ тохиолдолд та аль ч дэвсгэртийг сонгон цуглуулж болно. Жишээлбэл:500 төгрөг хүртэлх мөнгөн дэвсгэртүүдзөвхөн мянгат эсвэл таван мянган төгрөгийн дэвсгэртүүд гэх мэтээр өөртөө илүү боломжийн санагдаж байгаа дэвсгэртээ сонгон цуглуулах. Хэрэв та 1000 төгрөг сонгосон бол таны хэтэвчинд энэ дэвсгэрт орж ирэх бүрт үрэлгүйгээр хадгаламжийн шилрүүгээ хийх. Заавал шил гэж байгаа нь цуглуулж байгаа мөнгөө нэмэгдэхийг харан урам авах зорилготой. Мөн шилэн дээрээ юунд зарцуулах төлөвлөгөөгөө биччихвэл бүр ч янзтай. 

Худалдан авалтын дүнгээ тоймлон, зөрүүг нь хадгаламж руугаа хийх 

Та гэрийнхээ хүнсийг цуглуулахад нийт дүн нь 46,300 төгрөг боллоо гэж бодъё. Тэгвэл та энэ дүнгээ 50,000 гэж тоймлоод зөрүү болох 3700 төгрөгийг нь хадгаламжиндаа хийгээрэй. Энэ мэтээр зарлага бүрээ тоймлоод зөрүүг нь хуримтлуулаад байвал таны санхүүд нэг их хүндрэл учрахгүй атлаа гайгүй дүнтэй хуримтлал үүссэн байх болно.

Баяр ёслолоор гаргадаг зардлаа танаад хадгаламж руугаа хийх 

Төрсөн өдрөө заавал жил бүр тэмдэглэх үү? Зарим жил тэр мөнгөө хэмнээд хадгаламж руугаа хийгээд ирээдүйд өөртөө бэлэглэх ч бас боломжийн санаа шүү. Шинэ жилээр бүсгүйчүүд даашинз, үс засалт, нүүр будалт, маникюр, педикюр гээд маш их зардал гаргадаг. Харин зарим нэг гоо сайхны үйлчилгээг өөрөө хийсэн байхад 200-300 мянган төгрөг хадгаламждаа хийх боломжтой болно. Хүүхдүүд ч бас нэг жилд төрсөн өдөр, шинэ жил, цагаан сар, хүүхдийн баяр гээд бэлэг авах үе олон. Зарим баяраар бэлэгний оронд хадгаламж руугаа мөнгө хийе гэж хүүхэдтэйгээ тохиролцож ч болох юм. Заримдаа хүмүүс бэлэгний оронд мөнгийг нь өгчихдөг. Түүнийх нь талыг нь ч атугай хадгаламждаа хийхийг хүүхдэдээ сургаарай. Одоогийн тав тухаас илүүтэйгээр ирээдүйн сайн сайхандаа анхаарах төлөвшлийг хүүхдэдээ олгох нь зөвхөн мөнгөн дээр ч биш амьдралын бусад зүйлд ч хэрэг болно.

Хямдралтай худалдан авалт хийсэн бол зөрүүг нь хадгаламж руугаа хийх 

Та ямар нэг зүйл худалдан авах гээд очтол хямдарчихсан байх тохиолдол хааяа гардаг уу? Тэгвэл хэмнэсэн мөнгөө хадгаламж руугаа хийгээрэй. Угаасаа л бүтэн үнийг нь тооцоолоод мөнгөө төсөвлөчихсөн байсан юм чинь.

Тогтмол гаргадаг чухал биш зардлуудаа тодорхой хугацаанд хадгалж үзэх 

Өдөр бүр кофе шопоос кофе авч уудаг уу? Өдрийн хоолны дараа заавал амттан авч иддэг үү? Тамхи татдаг уу?Аяга латте 5000, хайрцаг тамхи 4000, нэг шоколад 3000 төгрөг. Өдөр болгон авбал жилд 1,825,000, 1,460,000, 1,095,000 төгрөг болж байна. Эдгээр зүйлийг огт авахгүй бол жилд 1-2 сая төгрөг, өнжөөд нэг авбал жилд 500,000 мянгаас нэг сая төгрөг хэмнэх нь. Авахгүй гүрийх бүртээ үнийн дүнтэй нь тэнцэх мөнгийг хадгаламж руугаа хийгээд үзвэл яаж байна? Хэцүү байж магадгүй ч туршаад үзэж болох л юм. 

Төлөвлөгдөөгүй орлого нэмэгдэх үед хадгаламж руугаа хийх 

И-баримтаас мөнгө хожих, бооцоонд ялаад мөнгө авах, газраас мөнгө олох гэх мэт гэнэтийн орлогыг үрэлгүй хадгаламж руугаа хийх. Учир нь энэ бол төлөвлөгдөөгүй орлого буюу та энэ мөнгөгүй байсан ч болох л байсан гэсэн үг. Тэгэхээр үүнийгээ хуримтлал руугаа хийлээ гээд танд алдах юм огтхон ч байхгүй. Мөн цалин тань нэмэгдэх, бонус авах, 13-р сарын цалингаа авах гэх мэтээр орлого тань нэмэгдвэл нэмэгдсэн дүнг нь хадгаламж руугаа хийх.

Хамгийн шилдэг арга бол дансаа хуримтлалын үйлчилгээнд холбуулах 

Ингэснээр таны данснаас хуримтлалын данс руу тань сонгосон тогтмол цаг, тогтмол дүнгийн дагуу автоматаар орлого шилжинэ. Жишээлбэл та сар бүрийн 15-ны өдөр 100 мянган төгрөг хадгаламжийн данс руугаа шилжүүлнэ гэсэн тохиргоог нэг удаа хийснээр цаашид сар бүр таны данснаас хадгаламжийн данс руу тань хуримтлал автоматаар татагдаж, танаас ямар ч нэмэлт үйлдэл гаргахгүйгээр хуримтлал өссөөр байх болно. Хадгална гэхээр хамаг дуртай зүйлсээсээ татгалзаад нэг л сэтгэл ханамжгүй амьдрах юм шиг санагдаж байна уу. Харин тодорхой зорилготой хадгалбал ингэж санагдахгүй. Том зорилгын дэргэд ганц цамц, ганц шоколад юу ч биш санагдах болно. Таны том зорилго юу вэ?









A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Алиманд агуулагдах C витамины 75 хувь нь хальсандаа байдаг

 0 сэтгэгдэл

Хүйтний улирал эхэлсэнтэй холбоотой хүн амын дунд амьсгалын замын өвчлөл нэмэгддэг. Энэ үед хүн бүр аливаа өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх нь чухал юм. Үүний тулд амин дэмээр баялаг хүнс хэрэглэхийг мэргэжлийн эмч зөвлөж байна. Төрөл бүрийн жимс, хүнсний ногоо нь зохистой хооллолтын суурь бүтээгдэхүүн юм.Тэдгээр нь илчлэг багатай, хүний бие махбодод чухал шаардлагатай аминдэм, эрдэс бодис, үл исэлдүүлэгч /антиоксидант/, эслэгийг агуулсан байдаг. Тийм учраас жимс, ногоог өдөр бүр хүнсэндээ хэрэглэж занших нь чухал. Жимс, ногоонд агуулагддаг үл исэлдүүлэгч, бусад шим тэжээлт бодис зарим төрлийн хорт хавдрын өвчлөлөөс урьдчилан сэргийлэх, хамгаалах ач тустай аж. Тэгвэл олон төрлийн жимс хүний биед ямар ач тустай талаар "Монголын эрүүл мэндийн ажилтны үйлдвэрчний эвлэлийн холбоон"-оос зөвлөснийг хүргэж байна. 

Жүрж

Зүрхний өвчин ба хорт хавдрын эсрэг антиоксидант амин дэм болсон С витаминыг хангагч хамгийн гол бүтээгдэхүүн ба жүржийн шүүсээр хор саармагжуулах болон үе мөчний өвчин эмчлэхэд нэн тустай. Жүржийн шүүс нь цусны судсыг бэхжүүлдэг бөгөөд цусны даралт ихтэй, элэгний өвчтэй хүнд уухыг зөвлөдөг. Жүржийн хальс нь ходоодны шингэнийг нэмэгдүүлж, ходоод гэдэсний гүрвэлзэх хөдөлгөөнийг сайжруулдаг. Даралт ихсэх болон судас хатуурах өвчлөлийн үед тустай. Таргалалтыг багасгадаг, цусан дахь холестирины хэмжээг багасгадаг. Мөн С, А, В витаминаар баялаг.

Алим

Алим нь бүдүүн гэдсийг цэвэрлэх, хүний цусан дахь чихрийн хэмжээг тогтмол байлгадаг учир түүнийг сайтар угааж хальстай нь хамт хэрэглэнэ. Хальсанд нь С витамин 70-75 хувь хадгалагдана. Ходоодны үрэвсэлтэй, хоол шингээхдээ муу болсон үед бүрэн боловсроогүй гэмээр ногоон өнгөтэй алимыг хазаж идвэл зохимжтой. Ийм үед цагаан хоол хэрэглээд мах бараг идэлгүйгээр өдөрт 3-6 алим идвэл өвчний эдгэрэлт түргэснэ. 

Гадил

Гадил идэхэд сэтгэл санаа тайвширч сэтгэл баяр баясалтай болдог. Гадил нь нүүрс устөрөгчөөр хамгийн баялаг жимс. Мөн түүнд цусанд сахар орохоос хамгаалдаг бодис агуулагддаг. Гадил үлэмж хэмжээний ширхэглэг эд болон төмрийн зүйл байдгаараа хийг дарж цус төлжүүлэх үүрэг гүйцэтгэдэг. Гадил нь хүйтэн чанартай даралт бууруулна. Шарж хайрсан хоол байнга идвэл хорт хавдартай болох тохиолдол ихэсдэг. Иймд гадил идэх хэрэгтэй Энэ нь хорт бодисыг хязгаарлаж, ходоодыг хамгаалдаг.

Гүзээлзгэнэ

Гүзээлзгэнэ жимс нь С болон B-ийн төрлийн амин дэмүүд, каротин, фолийн хүчил, ургамлын эслэг, пектинүүд, кобальт, төмөр, кальци, фосфор, марганец, нимбэгний хүчлээр баялаг. Навч болон үр жимснээс гарган авсан шинэ шүүсийг цус багадалт, хлорозын үед цөс хөөлгөх, цэр ховхлох, шархны эдгэрэлтийг түргэсгэх, өвчин намдаах зорилгоор хэрэглэдэг. Мөн цус багадалт, шархлаат өвчнүүдийн үед хоолны дуршил сайжруулах, эмэгтэйчүүдийн савны цус алдалт, цөсний чулуужилтийн үед бактер устгах, халдваргүйжүүлэх зорилгоор ашиглахаас гаднэ гоо сайхны эмчилгээнд сэвх арилгахад ашигладаг.