A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/2686/

Т.Үйтүмэн: Хүүгээ бокс руу орчих болов уу гэж бодсон чинь жүдо барилдана гээд байна

Бэлтгэлийн дараа зүүн гарын доороос хийх цохилтоо мянган удаа давтдаг байлаа

Т.Үйтүмэн: Хүүгээ бокс руу орчих болов уу гэж бодсон чинь жүдо барилдана гээд байна
 0 сэтгэгдэл

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том
http://zgm.mn/post/2686/


Хоёр хоногийн дараа Монголын тамирчдын баяр болох гэж байна. Их спортоор овоглож, 
тамирчны өнөр бүлд багтсан хүн бүрийн хувьд энэ бол хүсэн хүлээдэг баяр нь. Энэхүү өдрийг тохиолдуулан Монгол Улсын гавьяат тамирчин Т.Үйтүмэнг сониныхоо зочноор урьж ярилцлаа.

-Тантай уулзалгүй их уджээ. Сүүлийн үед хийж буй ажлаасаа сонирхуулаач?

-Би яахав, хувь, хувьсгалын ажлаа амжуулах гээд гүйж л байна. Боксын холбооны дэд ерөнхийлөгч гэдэг утгаараа хэдэн тамирчиндаа тусалчих юмсан гээд хийх ажил ихтэй. Уг нь клуб нээж, хүүхдүүдтэй ажиллах санаа байдаг. Яг зориглоод бариад авъя гэхээр амжихгүй юм.

-Тамирчдын баяр болох гэж байна. Баяр дөхөөд ирэхээр тамирчин ахуй үеэ дурсаад сайхан байдаг биз?

-Өмнө нь тамирчин байх үед дандаа тэмцээн уралдаан, бэлтгэлтэй байж таардаг байсан болохоор баярлахтай манатай л байлаа. Харин сүүлийн үед найз нөхдийн хүрээнд тэмдэглэдэг болсон. Тамирчин бидний хувьд цагаан сар, наадмын дараа орох том баяр юм даа.

-Та дэлхийн аваргын мөнгөн медальтай, гавьяат тамирчин хүн. Гэхдээ азгүй үед төрөн гарсан тамирчин юм болов уу гэж бодогддог юм. Одоогийнх шиг ахуй хангамж сайн нөхцөлд тамирчин байсан бол үүнээс илүү амжилт үзүүлэх байсан байх даа?

-Тиймэрхүү юм боддоггүй ээ. Яахав, найз нөхөд маань “Үүеэ азгүй үед төрсөн тамирчин” гэж ярьдаг л юм. Гэхдээ бурхны заасан замаар явж байгаа юмыг яалтай билээ. Би өөрийгөө азгүй тамирчин гэж боддоггүй. Чадлынхаа хэмжээгээр тоглоод, баг хамт олныхоо ачаар дэлхийн аваргын мөнгөн медаль авч, Ази тивийн аварга боллоо. Мэдээж одоогийн хүүхдүүдийн нөхцөл байдал сайхан л байна. Ахуй хангамж, тусламж дэмжлэг, материаллаг бааз бидний үетэй харьцуулашгүй болсон. Гэхдээ одоо эргээд бодоход элбэг хангалуун биш ч гэсэн тэр үеийн амьдрал минь илүү амттай байж. Манай үеийнхэн “Олимп гэдэг юманд нь ороод үзчих юмсан” гэж ярихаас биш олимпын медаль гэдэг зүйл тэнгэрт байгаа мэт хол санагддаг байлаа. Харин сүүлдээ спорт холбоод маань сайхан ажиллаж, төр засаг, хувь хүмүүс маш сайн дэмжсэний хүчинд олимп, дэлхийн медаль их ойрхон юм байна гэдгийг ойлгосон.

-Таныг боксын холбооны нарийн бичгийн даргаар ажиллаж байх үед олимп, дэлхийн аваргууд төрөн гарсан. Тухайн үед компаниудаас хандив тусламж гуйх ажилд таны нэр нүүр их хэрэг болдог байсан болов уу гэж боддог юм. Т.Үйтүмэнг яваад ороход татгалзах хүн ховор биз дээ?

-Миний нүүрээр тусламж дэмжлэг авч байсан гэвэл онгирсон болчих байх. Гэхдээ ямар ч мөнгө өгөхөөргүй хүнийг инээлгэж байгаад мөнгийг нь аваад гарах үе гардаг л байлаа. Гэхдээ би өөртөө мөнгө авах гэж байгаа биш, хэдэн тамирчныг маань дэмжээд өгөөч гээд ордог болохоор татгалздаггүй байсан байх аа. Манай боксоос олимп, дэлхийн аварга төрөхөд их олон компани тусалсан шүү.

-Хүү тань жүдогийн секцэнд орчихжээ. Боксоор хичээллэхгүй гээд байна уу?

-Би дөрвөн хүүхэдтэй хүн. Бага хүү маань спортын хүн болно гэдэг. Би амьхандаа бокс руу орчих болов уу гэж бодсон чинь жүдо барилдана гэнэ ээ. Чи заавал боксчин бол гэж хүчлэлтэй биш, өөрийнх нь сонирхлыг л дагаж байна. Гэхдээ замдаа яаж өөрчлөгдөхийг би мэдэхгүй шүү дээ. Жүдогоороо цааш явах уу, дундаас нь бокс руу орох уу, бүр больчих ч юм уу, хэн мэдлээ. Хүү маань жүдодоо их сонирхолтой. Арслантай гүүрний тэндээс “Алдар” спорт хороо хүртэл дугуйгаараа явчихна. Би өөрөө тамирчин байхдаа Д.Банди багшийн секцэнд хичээллэхийн тулд Шаамараас аймгийн төв хүртэл 20 км газар өдөр бүр дугуйгаар явдаг байлаа. Харин одоо хүү маань аавыгаа дуурайж,  дугуйгаар бэлтгэлдээ явж байгаад баярлаад л байна. Миний хүү заавал олимп, дэлхийн аварга болох албагүй. Харин бие нь чангараад, эрүүл чийрэг болно гэдэг хамгийн чухал. Гэхдээ нэгэнт спортоор хичээллэсэн хүн эцсийг нь хүртэл яваарай гэж хүүдээ захидаг юм.

-Тантай уулзсаных Д.Банди багшийн талаар ярихгүй өнгөрч боломгүй. Энэ агуу хүний талаарх сайхан дурсамжаасаа хуваалцаач?

-Би Д.Банди багшийн анхны шавь нарын нэг. Миний өдий зэрэгтэй яваа нь багшийн минь л ач. Багш маань шигшээ багийн дасгалжуулагч болоод олимп, дэлхийн аваргууд төрлөө. Д.Банди багшийг л шигшээгийн ахлахаар тавьж байж энэ амжилтууд ирнэ гэж би боддог байсан. Тэр дагуу л болсон.

• Өмнө нь ялдаг байсан хүнээ дийлэхгүй байгаа юм чинь залууст зайгаа тавьж өгье гээд спортоо орхиж байлаа.

• Боксоо орхиогүй бол Монголдоо яаж ийж аргалж байгаад түрүүлж магадгүй. Гэвч гадагшаа гараад хүн дийлэхгүй бол хэрэггүй биз дээ. 

• Токиогийн олимп монголчуудын хамгийн их амжилт гаргах боломжтой үе нь байгаа юм. Энэ боломжийг л ашигламаар байна.

Багш маань харахад ширүүн төрхтэй ч их зөөлөн хүн байсан. Ер нь маш зөөлөн байж, бусдын эвийг олж байж амжилт олно гэдэг би Д.Банди багшийн арга барилаас ойлгож авсан. Миний багш намайг цохиж авах нь байтугай загнаж ч үзээгүй. Хамгийн анх багштайгаа Филиппинд болсон олон улсын тэмцээнд орж байлаа. Анх удаа гадаадын тэмцээнд орж байгаа хүүхэд багш юу гэж хэлнэ, тэрийг нь дагаастай. “За миний хүү рингэн дээр ингэж гараад, ингэж тоглоод, шүүгчтэй ингэж харьцаарай” гээд бүх юмыг зааж өгнө. Би тэр тэмцээнээс алтан медаль авсны дараа багш надад “За миний хүү, чамд ганц авах чанар байна. Рингэн дээр тулалдаж байхдаа багшийнхаа үгийг сонсож, хэрэгжүүлнэ гэдэг тамирчин хүний хамгийн сайн чанар” гэж билээ. Рингэн дээр ухаан мэдрэлгүй тулалдаж байгаа мөртлөө багш хажуунаас сөөнгө хоолойгоор ганц хоёрхон үг хэлэхэд аягүй тод сонсогддог байв. Аваргын төлөө тоглох явцад “Наад хүнийхээ баруун гарыг нь хараад тогло” гэж байна. Тэгэнгүүт баруун гарнаас нь бултаад тоглоод байсан чинь ялчихсан. Энэ мэтээр багшийн минь заавар, зөвлөгөө олон ч тулаанд хэрэг болсон доо.

-Та гэдсэнд хийдэг цохилтоороо алдаршсан боксчин. Одоо Монголд тантай адилхан тоглолттой боксчин байна уу?

-Би тамирчдын бэлтгэл сургуулилт дээр тэр бүр очиж чадахгүй юм. Тэгэхээр тэр нь ийм тоглолттой гэж дүгнэх хэцүү. Миний хувьд Монголд байна уу, гадаадад байна уу хамаагүй, бэлтгэлийн дараа ганцаараа үлдээд зүүн гарын доороос хийх цохилтоо 500-1000 удаа давтдаг байлаа. Ингэж байж үндсэн цохилтоо олж авсан хүн. Дараа нь тэмцээн дээр тоглож байхад нөгөө цохилтоо өөрийн мэдэлгүй хийгээд унагаах үе зөндөө д байсан. Энэ чинь гоё шүү дээ. Харин хүний толгой руу тоншиж тоншиж байгаад цагаа дуусгаж, шүүгч хэнд нь ялалт өгөх бол гэж горьдоод байж болохгүй байхгүй юу. Үндсэн цохилтоо давтаад байхад хэзээ нэгэн цагт хэрэг болж л таарна.

-Дэлхийн аваргаас мөнгөн медаль хүртэхэд энэ цохилт хэрэг болсон доо…

-Тэгэлгүй яахав. Энэ чинь л нөгөө бэлтгэлийн дараа цохилтоо мянган удаа давтсаны ач. Бөхчүүд нэг мэхээ байнга давтаад байхаар барилдааны явцад нөгөө мэхээ өөрийн мэдэлгүй хийгээд унагаачихсан байсан гэж ярьдаг. Үүнтэй л адилхан. Одоо Хятадын тамирчид бүгд бэлтгэлийн дараа цохилт давтдаг болсон байна лээ. Харин манай хүүхдүүд ийм бэлтгэл хийдэг эсэхийг мэдэхгүй байна.

-Одоо монголчууд Н.Төгсцогтыг харуулдаж, энэ тамирчнаар бахархаж байна. Мэргэжлийн бокст гаргаж буй Н.Төгсцогтын амжилтын талаар ямар бодолтой байна вэ?

-Манай Н.Төгсцогт их сайн тоглож байна. Цаашдаа ч сайн тоглох байх. Ер нь Америк тив мэргэжлийн боксоор агуу шүү дээ. АНУ, Мексик, Венесуэлийн мундаг тамирчид зөндөө байгаа. Ялаад байх тусам цаашаа улам чангарна. Н.Төгсцогтоос гадна Солонгост байгаа М.Нандин-Эрдэнэ гээд тамирчин маань мундаг сайн тоглож байна. Намайг холбооны нарийн бичгийн дарга байх үед хоёулаа мундаг тоглодог байсан тамирчид. Одоо ч сайн байгаад нь баярлаад байна.

-Н.Төгсцогтын тоглолт мэргэжилд орсноос хойш хэр өөрчлөгдсөн байна вэ?

-Мэргэжлийн боксын дүрэм өөр шүү дээ. Сонирхогчийн бокс есхөн минут тоглодог бол мэргэжлийн бокс гурван минутаар 10, 12 үе тоглож байна. Энэ хэрээр тоглолтын тактик, цагийн хуваарь өөрчлөгдөнө. Манай Төгсөөгийн тоглолт мундаг болсон байна лээ. Цаашдаа дийлдэхгүй байх аа. Мэдээж цаашлах тусам өрсөлдөгч нь улам сайжирна. Үүн дээр л маш болгоомжтой байж, бэртэл гэмтлээс хол байгаасай гэж залбирч сууна даа.

-Таны үед Монголын бокс оргил амжилтаа үзүүлсэн. Харин одоо хатуухан хэлэхэд амжилт бага багаар буурсаар байна. Үүний учир шалтгааныг та юутай холбон тайлбарлах вэ?

-Тамирчдаасаа илүү холбооны удирдлагын арга барил, багш дасгалжуулагчийн ур чадвар, зохион байгуулалтын асуудал тааруухан байна уу гэж бодогддог. Д.Банди багш шиг сайн дасгалжуулагч үгүйлэгдэж байна. Уяачгүй морь яаж уралдах билээ. Үүнтэй адил сайн дасгалжуулагчгүй бол тамирчнаас өндөр амжилт хүлээх хэцүү шүү дээ. Мэдээж багш болгон тамирчдынхаа амжилтыг сайжруулахын төлөө явж байгаа. Гэхдээ ур чадвар, техник, тактикаа сайжруулах хэрэгтэй. Харин багшийн заасан бүхнийг тамирчин сайн сурч байж амжилт гаргана.

-Токиогийн олимпыг ямраар төсөөлж байна вэ?

-Монголын боксчдын хийморь нь харьчихаагүй бол амжилт гаргах байх аа. Олимпын циклийн бэлтгэл ямар байгааг сайн мэдэхгүй болохоор үүнээс илүүг хэлж чадахгүй нь дээ. Уг нь Токиогийн олимп монголчуудын хамгийн их амжилт гаргах боломжтой үе нь байгаа юм. Газар нутаг хол биш, ганцхан цагийн зөрүүтэй. Энэ боломжийг л ашигламаар байгаа юм. Гэхдээ Олон улсын боксын холбоо өөрөө асуудалтай байна. Олимп зохион байгуулах эрхийг мэргэжлийн боксын холбоонд өгөх гэнэ. Олимпын боксын тэмцээн ямар дүрмээр явагдах эсэх нь одоо болтол тодорхойгүй. Олимпын эрхээ яаж өгөх нь ч тодорхой биш байна. Энэ асуудал цэгцэрсний дараа илүү тодорхой таамаг дэвшүүлж болох байх.

-Нэгэнт олимп ярьсных нэг юм сонирхоё. Та 2000 оны Сиднейн олимпын дараа спортоо орхисон. Арай эрт зодог тайлчихав уу гэж харамсдаг уу?

-Би Сөүлд болсон тэмцээнд Êыргызийн тамирчныг хожиж Сиднейн олимпын эрхээ авсан юм. Ингээд олимп эхлэхээс өмнө хоёр сарын турш Êубад бэлтгэл хийлээ. Эрс тэс уур амьсгалд өссөн хүн тэр халуун газар удаан хугацаанд байхаар ямар ч бяргүй болдог юм билээ. Монголд ирээд хоёрхон хоноод Сидней рүү ниссэн. Тэнхээ тамир ч олигтой сэргэдэггүй. Ингээд олимпод очоод сугалаа сугалтал нөгөө Êыргызтэйгээ дахиад таарсан ч ялж чадаагүй. Олимпод хожигдчихоод маргааш нь боксоо орхихоор шийдсэн дээ. “Та яагаад больчихов оо” гэж хүмүүс надаас асуудаг байлаа. “Би өмнө нь ялж байсан хүнээ дийлэхгүй байна. Одоо больё доо. Эртхэн залуучууддаа зайгаа тавьж өгье” гээд л больсон. Яахав, боксоо орхиогүй бол Монголдоо яаж ийж аргалж байгаад түрүүлж магадгүй. Гэвч гадагшаа гараад хүн дийлэхгүй бол хэрэггүй биз дээ.

-Та одоо бээлий өмсөж, хөлсөө гаргаж байна уу?

-Одоо би “Зевс” гээд боксын клубт хааяа бэлтгэл хийж, хөлсөө гаргадаг. Тоног төхөөрөмж, бэлтгэл сургуулилт сайтай гоё газар бий. Заримдаа кроссонд гүйнэ. Хөдөлгөөн дутагдсанаас болж гэдсээ урагшаа алдчихвал онцгүй биз дээ.

- Сайхан ярилцсанд баярлалаа.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Яннисын баг #24, Леброны баг #2 дугаартай өмсгөлөөр гангарна

 0 сэтгэгдэл

NBA-­ийн 2020 оны “Бүх оддын тоглолт” эхлэхэд ердөө хоёр хоног үлджээ. 69 дэх удаагийн NBA­-ийн “Бүх оддын тоглолт” энэ сарын 16-­ны бямба гарагт Чикаго хотын “Юнайтэд центр”-­т зохион байгуулагдана. Бүх оддын тоглолтод оролцож буй Лэброн Жэймсийн баг #2 дугаартай, харин Яннис Антетокоумпогийн баг #24 дугаартай өмсгөл өмсөхөөр болжээ. Энэ нь онгоцны ослоор нас барсан алдарт Коби Брайант болон түүний охин Жианна нарыг хүндэтгэж буйн илрэл аж. Ер нь 69 дэх удаагийн “Бүх оддын тоглолт”-ын үеэр Коби болон түүний охины гэгээн дурсгалд зориулсан олон арга хэмжээ зохион байгуулахаар төлөвлөж байгаа аж. Бямба гарагт залуу оддын тэмцээн болох бол ням гарагт ур чадвар, слэм данк, холын зайн шидэлтийн тэмцээнтэй. Харин даваа гарагт “Бүх оддын тоглолт” болно. Эхний өдөр болох залуу оддын тэмцээнд “Майами Хит”-­ийн Херро бэртлийн улмаас оролцохгүй нь тодорхой болжээ. Түүний оронд “Кливлэнд Кавальерс”­-ын Сикстон залуу оддын тоглолтод оролцоно. Үүнээс гадна “Детройт Пистонс”-­ын Деррик Рөүз ур чадварын тэмцээнд оролцох боломжгүй болжээ. Харин түүний оронд “Оклахома Сити Тандер”­-ын Шай Гилжис Алек сандрыг сонгосон байна.

Шинэ дүрмээр тоглоно

Багийн ахлагч болох Леброн Жэймс, Яннис Антэтокунмпогийн сонгогдсоноор хоёр баг болж хуваагдана. Тоглолтын эхний гурван үе энгийн дүрмээр тоглож, дөрөвдүгээр үед багуудын оноо 0:0-­ээс эхлэх юм. Энэ үе эхлэхэд тоглолтын цагийг зогсоож, Хожлын оноог тодорхойлно. Хожлын оноог тодорхойлохдоо гурван үеийн дараах байдлаар тэргүүлж буй багийн авсан оноон дээр Коби Брайантын дугаар болох 24-ийг нэмж тооцох аж. Тогтоосон оноо тодорхой болсноор багууд цагийн хязгааргүй дөрөвдүгээр үеийг тоглон түрүүлж тогтоосон оноонд хүрсэн баг 2020 оны “Бүх оддын тоглолт”-ын ялагч болох юм. Жишээ нь, хоёр багийн эхний гурван үеийн нийт оноо 100:95 байлаа гэж үзвэл түрүүлж 124 оноо авсан баг нь ялагч болох учиртай. Эхний гурван үед 100 оноо авсан баг нь 24 оноо, 95 оноо авсан баг нь 29 оноо авч байж ялагч болох юм. Эхний гурван үе тус бүрт оноогоор тэргүүлж дуусгасан баг 100 мянга, нийт 300.000 мянган ам.долларыг сонгогдсон байгууллагад хандивлах эрхтэй болно. Харин дөрөвдүгээр үеийн буюу “Бүх оддын тоглолт”-­ын ялагч баг 200 мянган ам.долларыг сонгогдсон байгуулагад хандивлах эрхтэй болох юм.


Ур чадвар, слэм данк, холын зайн шидэлтийн тэмцээнд оролцох тоглогчдыг танилцуулъя.

Ур чадварын тэмцээн

Бам Адебайо (Майами Хит)

Патрик Беверли (ЛА Клипперс)

Спэнсер Динвийде (Брүүклин Нэтс)

Крис Миддлетон (Милуоки Бакс)

Шай Гилжис Александр (Оклахома Сити Тандер)

Домантас Сабонис (Индиана Пэйсерс)

Паскал Сиакам (Торонто Рэпторс)

Жэйсон Тэйтум (Бостон Селтикс)

Холын зайн шидэлтийн тэмцээн

Дэвис Бертанс (Вашингтон Визардс)

Дэвонте Грэхам (Шарлотт Хорнетс)

Жо Харрис (Брүүклин Нэтс)

Бадди Хийлд (Сакраменто Кингз)

Зак Лавин (Чикаго Буллс)

Дамиан Лиллард (Портлэнд Трэйл Блэйзерс)

Данкан Робинсон (Майами Хит)

Трэй Янг (Атланта Хаукс)


Слэм данкийн тэмцээн

Дуайт Ховард (ЛА Лейкерс)

Деррик Жонс ЖР (Майами Хит)

Аарон Гордон (Орландо Мэжик)

Пэт Коннаутон (Милоуки Бакс)


“Лейкерс” болон “Уорриорс” $4 тэрбумын үнэлгээтэй баг боллоо

Forbes сэтгүүлийн гаргасан судалгаагаар NBA­-ийн багуудын үнэлгээ өнгөрсөн жилээс 14 хувиар өсч, дундаж нь 2.12 тэрбум ам.доллар болжээ. NBA-ийн багуудын жагсаалтыг “Нью-Йорк Никс” уламжлал ёсоор тэргүүлжээ. Тэдний үнэлгээ 4.6 тэрбумд хүрсэн бол араас нь “Лос-Анжелес Лэйкерс” 4.4 тэрбум, Голден Стэйт Уорриорс 4.3 тэрбумын үнэлгээгээр удаалав. Тэгвэл “Чикаго Буллз” 3.2, “Бостон Селтикс” баг 3.1 тэрбумаар айрагдав. Энэ жил багуудын дундаж үнэлгээ анх удаа хоёр тэрбум ам.доллар давсан. 2011 оны байдлаар лигт тэрбум давсан үнэлгээтэй баг огт байгаагүй юм. Багуудын үнэлгээ ийн өсөхөд нөлөөлсөн гол хүчин зүйл нь телевизийн гэрээ. 2016-20­17 оны улирлаас TNT болон ESPN-тэй лигийн удирдлагууд 24 тэрбум “ногоон”-­ы гэрээ байгуулсан. Энэ гэрээнээс орж ирэх мөнгийг 30 багт тэнцүү хуваадаг билээ.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

А.Гантулга: Н.Төгсцогт маань улам хүчтэй болоод эргэж ирэх байх аа

 0 сэтгэгдэл
  • Олон ялалтын хажуугаар ганц нэг ялагдах нь тамирчин хүнд их зүйл өгдөг юм. Одоо алдаанаасаа суралцах нь хамгийн чухал байна
  • Одоо хүүхдүүд маань "Багшаа, бэлтгэл хэзээ орох вэ" гэж байнга асуугаастай. Хорио тавигдах үеийг л хүлээж байна даа. Хүүхдүүд байхгүй болчихоор эл хуль оргиод эвгүй юм
  • Мэдээж энэ олон хүүхэд бүгдээрээ улсын аварга болж, олимп, дэлхийгээс медаль авахгүй. Гэхдээ тэднийг зөв хүн болгож хүмүүжүүлэх юмсан гэж боддог юм

Гавьяат дасгалжуулагч А.Гантулга “Алдар” спорт хороотой амьдралаа холбоод 30 шахам жилийг үджээ. Анх цэргээс халагдаад боксын тамирчнаар ирж байсан бол хожим дасгалжуулагчийн албанд шилжиж, олон шилдэг тамирчныг төрүүлэн гаргасан юм. Түүнийг Н.Төгсцогт гавьяатын багш гэдгээр нь хүмүүс андахгүй. Саяхан болсон Н.Төгсцогтын тулаан болон “Алдар”-ын тамирчдын амжилтын талаар ярилцахаар А.Гантулга дасгалжуулагчийг сониныхоо зочноор урилаа.

-Таны унаган шавь Н.Төгсцогт мэргэжлийн боксын WBC холбооны дэлхийн аваргын төлөөх тулаанд ялагдлаа. Тулааны талаар ямар сэтгэгдэлтэй үлдэв?­

Яах вэ дээ, тоглолт болдгоороо л боллоо. Манай хүн сайн ажилласангүй. Нөгөөх нь аргагүй сайн тамирчин юм. Олон тоглолт хийсэн гэдэг утгаараа туршлага яах аргагүй илүү байна лээ. 20 тоглолт илүү хийнэ гэдэг том зөрүү шүү.

-Тулааны өмнө өөртэй нь холбогдож, зөвлөгөө өгсөн үү?

­Хэлэх юмаа хэлэлгүй яахав. “Миний хүү сандралгүй тайван тоглоорой. Аль болох олон ажиллаарай. Хүний темпэнд орж болохгүй шүү” гэж захисан. Би уг нь хожчих байх гэж бодож байсан ч тоглолт нь сайн гарч өгсөнгүй дээ. Миний бодлоор сэтгэл зүй тал дээр дутуу байх шиг байна лээ. Нөгөөдөх нь арга туршлага, хурд гээд юм зүйлээрээ илүү байсныг хүлээн зөвшөөрөхөөс аргагүй. Хойд талын солгой гарт нь оногдоод байсан. Уг нь тоглолтын өмнө “Бэлтгэл сургуулилт дажгүй, бэртэл гэмтэлгүй сайхан байна” гэж байсан юм.

-Өөрийнх нь дайчин, гялалзсан тоглолт харагдаагүй. Бэлтгэл таараагүйгээс тийм байдалд орох уу?­

Бэлтгэл гэхээсээ илүү тоглолтын арга барил, тактикийн тал дээр алдаа гаргачихав уу гэж бодсон. Уг нь гоё гоё цохилтууд байсан. Энэ дээрээ давтаад явчихмаар л санагдаж байлаа. Дараа дараагийн тоглолтуудад алдаагаа засах байлгүй дээ.

-Зурагтаар үзээд суухад ямар мэдрэмж төрөх юм. Гүйж очоод зөвлөгөө өгчихмөөр санагдаж байв уу?­

Тэгэлгүй яахав (инээв). Хойд гар нь хүрч байгаа үедээ гэдэстэй холбосон цохилт хийчихээч гэж хэлмээр л санагдаж байлаа. Их л догдолсон доо. Бас хажуугаар нь айдас төрнө. Н.Төгсцогт маань ямар ч байсан хоёр удаа 12 раунд тоглочихлоо. Одоо бэлтгэлээ сайн хийж, алдаа дутагдлаа засаж, өөрт байхгүй чадвараа байлгахын төлөө ажиллах хэрэгтэй. Ингэж чадвал дараа дараагийнхаа тэмцээнд амжилт гаргана аа. Хамгийн гол нь шат ахих тусам өрсөлдөгчид чангарна гэдгийг бодолцох ёстой. 

-Телевизийн тайлбарын үеэр Ч.Цэвээнпүрэв гавьяат “Төгсцогт гадаад дасгалжуулагчаа солих хэрэгтэй. Монгол дасгалжуулагчийнхаа удирдлагад тогловол илүү амжилт гаргана” гэж хэлсэн. Та үүнтэй санал нийлэх үү?­

Багш нарыг тэгж буруутгаж болохгүй л дээ. Өөрөөс нь л бүх зүйл шалтгаална. Манай хүн өөрийнхөө тоглолтыг чөлөөтэй гаргаж чадаагүй. Ер нь олон ялалтын хажуугаар ганц нэг ялагдах нь тамирчин хүнд их зүйл өгдөг юм. Н.Төгсцогт дараа дараагийн тэмцээн дээр илүү хүчтэй болоод эргэж ирэх байх аа.

-Н.Төгсцогтыг анх секцэнд ирэхэд та аваагүй гэдэг байх аа? 

Анх 2005 онд эмээтэйгээ хамт манайд ирж байлаа. Тухайн үед секцний бүртгэл дуусчихсан байсан болохоор авахгүй гээд буцаасан юм. Гэтэл эмээ нь гуйсаар байгаад оруулсан. Өөрөө их ухаантай, хурдан сэтгэдэг, юмыг сурахдаа амархан хүүхэд байсан. Боксоор хичээллээд жилийн дараа л өсвөрийн улсын аварга болсон. Дараа нь Сахад болсон Азийн хүүхдийн наадмаас хүрэл медаль авчихаад “Гадаадынхан бид нараас илүү юм байдаггүй л юм байна” гэж байсан. 2009 онд насанд хүрэгчдийн улсын аварга болж, тэр жилдээ Азийн аваргаас хүрэл, дэлхийгээс мөнгөн медаль хүртсэн дээ. Өөрийнх нь гол онцлог гэвэл сийрэг ухаантай, авьяастай. Боксыг их хурдан сурсан шүү дээ. Тэр чанар нь миний хүүг олимп, дэлхийн медальтай болгосон юм.

-2009 онд 17-той хүүхэд дэлхийгээс медаль аваад ирнэ гэж та төсөөлж байв уу?­

Мэдээж багш хүн шавийгаа медаль аваад ирээсэй гэж л хүснэ. Азийн аваргад ороход нь би хамт явсан юм. Тэр үед “Миний шавь том тэмцээнээс медаль авчих боломжтой юм байна даа” гэж бодсон. Үүнийгээ ч дэлхийн аварга дээр харуулсан.

-Н.Төгсцогт 2015 оноос мэргэжлийн бокст шилжсэн. Та тухайн үед мэргэжилд орох шийдвэрийг нь хэрхэн хүлээж авсан бэ?­

Би уг нь шавийгаа Риогийн олимпоос аваагүй алтан медалиа авчихаасай гэж бодож байсан. Хэрэв орсон бол түрүүлэх бүрэн боломжтой шүү дээ. Өөрөө шийдээд л мэргэжил рүү орсон. Гэхдээ буруудсан юм байхгүй ээ.

-Дараагийн Төгсцогтууд тан дээр бэлтгэгдэж байна уу?­

Зөндөө зөндөө. Хүүхдүүд бужигнаж л байна. Энэ дундаас л олимп, дэлхийн медальтнууд төрнө шүү дээ. Одоо олимпын эрхийн тэмцээнд хэдэн шавь маань явах гээд бэлтгэлээ базааж байна. Х.Энхмандах, Б.Чинзориг, Н.Шинэбаяр, Т.Болортуул нар явна. Х.Энх-Амар маань уг нь 57 кг-д улсын аварга болсон ч оронд нь Э.Цэндбаатарыг явуулах шийдвэрийг холбоо гаргачихлаа. Улсын аваргад түрүүлчихээд эрхийн тэмцээнд явахгүй гэхээр харамсалтай байхгүй юу. Хэрэв Э.Цэндбаатарыг 57-д тоглуулах байсан юм бол улсын аваргаар энэ жинд нь оруулахгүй яасан юм. Миний хувьд гомдолтой л байна. Ядаж хооронд нь сорилт тоглолт ч хийсэнгүй. Өнгөрсөн жил Х.Энх-Амар бас л улсын аварга болсон ч дэлхийн аваргад оруулаагүй шүү дээ. Улсын аварга шалгаруулах тэмцээн гэдэг үнэ цэнгүй болж гүйцлээ. Ингэх байсан юм бол улсын аварга зохиох хэрэг байна уу.

-“Алдар” спорт хорооны баг өсвөр, залуучууд, насанд хүрэгчдийн улсын аваргад тогтмол дээгүүр өрсөлддөг. Үүнээс үүдээд А.Гантулгыг шигшээ багийн дасгалжуулагч болгох ёстой гэж үзэх хүн бий. Та өөрөө ямар бодолтой явдаг вэ?­

Ах нь тийм юм ерөөсөө бодож байгаагүй. Би анх тамирчны замналаа “Алдар”­-аас эхэлсэн хүн. Х.Магван багш дээр бэлтгэл хийдэг байлаа. Багш маань намайг дасгалжуулагч болгох гол үүргийг гүйцэтгэсэн юм. Манайхан одоо нас насанд амжилттай тоглож байна. Хүүхдүүдээ өсвөрөөс нь эхлээд нас насанд бэлддэг болохоор сайн тамирчид ар араасаа гарч ирсээр байдаг. 10, 11­-тэйгээсээ хичээллэсэн хүүхэд 16, 17 хүрэхээрээ насанд хүрэгчидтэй үзэх арвин туршлагатай болсон байдаг юм. Одоо шигшээ багт очих тухай биш, “Алдар”-­ын хэдэн хүүхдээ амжилтад хүргэчих юмсан гэж л бодож явна.

-Таныг “Алдар”-ын дасгалжуулагч болсноос хойш хэчнээн хүүхэд гараар чинь дамжсан бол. Багцаа тоо гаргаж үзсэн үү?

-Мянга гаруй хүүхэд лав байгаа. Би анх 1994 оноос хүүхдүүдтэй ажиллаж эхэлсэн. Багш маань намайг тамирчин байхад дасгалжуулагч болох замыг нээж өгсөн. Би бэлтгэлээ хийхийн хажуугаар секцэнд ирсэн хүүхдүүдтэй ажилладаг байлаа. Ер нь “Алдар” спорт хороо боксын мундаг уламжлалтай. Олимп, дэлхийн медальгүй л болохоос бүх тэмцээнд манай үе үеийн тамирчид амжилт гаргаж байсан. Одоо “Алдар”­-ын ах нар надад “Миний дүү “Алдар”­-ыг сайхан авч явж байна. Олимп, дэлхийн медальтантай болчихлоо шүү дээ” гэж урам өгнө. Би үүнд нь их баярладаг юм.

-Бужигнасан олон хүүхэдтэй ажиллах сайхан биз?

­Хүүхдүүдтэй ажиллана гэдэг хамгийн сайхан байхгүй юу. Хүүхэд гэдэг гэгээлэг, сайхан энергитэй болохоор элдэв юм бодогдохгүй, стресс багатай ажил. Нөгөө хэдтэйгээ хэрэлдэж уралцаад өдрийг өнгөрөөнө. Хамгийн сайхан баяр баясгалан энэ заалан дотроос гарна шүү дээ. Мэдээж энэ олон хүүхэд бүгдээрээ улсын аварга болж, олимп, дэлхийгээс медаль авахгүй. Гэхдээ тэднийг зөв хүн болгож хүмүүжүүлэх юмсан гэж боддог юм. Хамгийн гол нь хооронд нь эвтэй найртай байлгахыг хичээдэг. Сахилга баттай, ёс суртахуунтай, биеэ зөв авч явдаг болгож хүмүүжүүлээд өгвөл эд нар аяндаа өөрсдийгөө аваад явчихна. Ер нь секц дугуйланд явсан хүүхэд хамт олны уур амьсгалыг мэддэг, хамт олонтойгоо байж сурдаг юм. Одоо манайхан нэг нь өвдвөл эргэж очно. Нэгнийх нь төрсөн өдөр болвол тэрүүхэн тэндээ хөөрхөн баярлуулчихна.

-Арваадхан настай хүүхдээ бокст оруулахаар багаасаа толгой руугаа цохиулаад өвчин эмгэгтэй болчих вий гэсэн болгоомжлол эцэг эхчүүдэд бий. Та үүнд ямар тайлбар өгөх вэ?

­Боксоор яваад тархи толгойны өвчтэй болно гэж юу байх вэ дээ. Тэд чинь байнга зодолдоод байхгүй. Багаас нь суурийг нь зөв тавьж, техникийг нь сургаад өгвөл бэртэл гэмтэл аваад байхгүй ээ. Манай эцэг эхчүүд сүүлийн үед үүнийг маш сайн ойлгодог болсон. Одоо хүмүүс сахилгагүй, хөдөлгөөнтэй хүүхдээ боксчин болгох гэж авчирч өгөөд байгаа. Ер нь тиймэрхүү хүүхдүүд сайн тамирчин болох магадлалтай байдаг юм. Н.Төгсцогт л гэхэд их сахилгагүй хүүхэд байсан шүү дээ. Одоо энэ хүүхэд маань дэлхийн хэмжээнд амжилт гаргаж, Монголын нэг бахархал болчихоод байгааг харах сайхан байдаг юм. Залгаад гарч ирэх олон хүүхэд бий. Одоо хүүхдүүд маань “Багшаа, бэлтгэл хэзээ орох вэ” гэж байнга асуугаастай. Хорио тавигдах үеийг л хүлээж байна даа. Хүүхдүүд байхгүй болчихоор эл хуль оргиод эвгүй юм. Өглөө ирээд л бужигнасаар байгаад бүр сурчихаж. Эд нар маань л баяр баясгалан авчирдаг юм байна гэдгийг улам бүр ойлгож сууна. 

-Ярилцсанд баярлалаа.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Н.Төгсцогт: Тоглолтын хэмнэлээ алдсан нь миний буруу

 0 сэтгэгдэл

Мэргэжлийн боксын рингэнд 12 дахь тулаанаа хийж, анхны ялагдлаа хүлээсэн King Tug хочит Н.Төгсцогтоос fighthype.com сайт товч ярилцлага авчээ. Уг ярилцлагыг хүргэе

-Тоглолтоо хэрхэн дүгнэж байна вэ?

-Ялахын төлөө хичээсэн ч санаснаар болсонгүй. Арай тайван тоглох шиг боллоо. Би муу тоглосон. Гэри Рассель шилдэг аварга. Түүнийг хүндэлж байна.

-Хоёр онооны зөрүүгээр ялагдлаа. Шүүгчийн шийдвэрийн талаар ямар бодолтой байна вэ?

-Ер нь Расселыг ялна гэдэгт итгэлтэй байсан. Шүүгчийн шийдвэртэй санал нийлнэ ээ.

-Тоглолтын дундуур сайн тулалдсан. Тэр хэмнэлээ яагаад дуустал нь хадгалж, илүүрхэж чадсангүй вэ?

-Хэмнэлээ алдчихлаа. Рассел сулраад байсан болохоор тайвширсан нь миний алдаа.

-Та 11, Рассел 31 тулалдсан. Рассел аварга цолоо дөрвөн ч удаа хамгаалсан. Туршлага хэр их нөлөөлөв?

-Их нөлөөлсөн. Би 2019 оны нэгдүгээр сард IBO холбооны аварга болсон. Түүнээс хойш 13 сар тулалдаагүй байсан юм. Тулааны мэдрэмжээ алдчихаж. Эдгээр хүчин зүйл энэ тоглолтод их нөлөөлсөн.

-Гэри Расселын тоглолтын талаар юу хэлэх вэ?

-Хурдтай юм. Бусдаар бол надаас илүү юм байгаагүй ээ.

-Тэгэхээр энэ тоглолтод хурд нөлөөлсөн гэсэн үг үү?

-Би өөрөөсөө болж ялагдсан. Хэтэрхий тайван тоглолоо. Цохилт гаргаж, хэмнэлээ мэдэрч чадсангүй.

-Рассел тантай дахиж тулалдахгүй гэвэл яах вэ?

-Зүгээр ээ. Угаасаа тэр надтай тоглохгүй байх.

-Өнөөдөр монголчууд олноороо таныг ирж дэмжсэн?

-Намайг үргэлж дэмждэг монгол түмэндээ баярлалаа.

A

Жижиг

A

Дунд

A

Том

Туршлага яллаа

 0 сэтгэгдэл
  • Н.Төгсцогт: Намайг ирж дэмжсэн монголчууддаа баярлалаа. Монгол Улс мандтугай

Америкийн Аллен тауны PPL Center-­т мэргэжлийн боксын дэлхийн аваргын бүсийн төлөө хоёр тоглолт боллоо. Хамгийн том тулаан нь олимп, дэлхийн аваргын мөнгөн медальт, гавьяат тамирчин Н.Төгсцогтынх байв. Мэргэжлийн бокст 11 тулалдаж, бүгдэд нь ялсан манай тамирчин ялалтынхаа есийг нь хүнд цохилтоор авч байлаа. Харин түүний өрсөлдөгч нь WBC холбооны бүсийг эзэмшигч АНУ-­ын Гэри Рассель байв. 31 тулаан хийхдээ ердөө нэг ялагдсан тэрбээр 18 ялалтаа хүнд цохилтоор авсан. Ингээд хүсэн хүлээсэн тулаан эхэллээ. Н.Төгсцогт уламжлал ёсоороо улсын арслан Р.Пүрэвдагваар Хар сүлдээ бариулсаар гарч ирсэн. Харин Гэри бүжигчин бүсгүйчүүдийг сонгожээ. Түүний бүжигч бүсгүйчүүд аваргыг сарнайн дэлбээн дээгүүр алхуулсаар рингэнд гаргасан. Тулаан эхнээсээ Гэригийн үл ялиг давамгайлал дор үргэлжилсэн бөгөөд 12 үеийн дараа шүүгчид 115:113­ аар ялалтыг Гэри Рассельд өгчээ. Манай тамирчин нас залуу байна, дараагийн боломж удахгүй ирэх болно. Мэргэжлийн боксын топ, шилдэг тамирчинтай тулалдах ямар байдгийг Н.Төгсцогт ойлгосон нь мэдээж. Энэ тулаанд туршлага илүүрхлээ. “Монголчууддаа баярлалаа” гэж хэлээд танхимыг орхисон Н.Төгсцогтын мэргэжлийн боксын анхны том шалгуур, хичээл нь энэ байлаа. Тэгвэл Гари Расселлыг ялагчаар зарласны дараа “Өрсөлдөгч Н.Төгсцогт маань хэдийгээр олимпын мөнгөн медальтай ч мэргэжлийн бокст цөөн тулаан хийсэн нь өнөөдрийн тэмцээнд нөлөөллөө” гэв. Үүнээс гадна тэрбээр тулааны дараах уулзалтад Н.Төгсцогтод хандан “Бэлтгэлээ үргэлжлүүлэн сайн хий. Чи асуудалгүй аварга болно. Би мэдэж байна. Чамд ирээдүй байгаа” хэмээн хэлсэн байна. Харин Н.Төгс­ цогт тэмцээний турш хүлээж тоглосноо хүлээн зөвшөөрсөн юм.